14 MİLYON VARİL KAYIP AMA PANİK YOK: PETROL NEDEN 107 DOLARDA?
Hürmüz Boğazı’nın kilitlenmesiyle küresel üretimin yüzde 14’ü bir anda buharlaştı. Normal şartlarda dünyayı felç etmesi gereken bu günlük 14 milyon varillik kayıp, piyasalarda beklenen "atom bombası" etkisini henüz yaratmadı. Uzmanlar, petrolün 107 dolar seviyesinde çivilenmiş kalmasını "görünmez güçlerin" müdahalesine bağlıyor.
ÇİN'İN 'GÖRÜNMEZ' HAMLESİ: MİNİ PETROL FAZLASI
Analizin en sarsıcı bölümü, Çin’in devreye giren stratejik yer altı depoları. Uydu görüntüleri yüzeydeki depoların sabit olduğunu söylese de Çin, yer altındaki 1,2 milyar varillik devasa rezervini sessizce piyasaya sürüyor. İthalatı kısarak küresel talebi günlük 6,6 milyon varil düşüren Pekin, piyasada adeta yapay bir "mini bolluk" yaratarak fiyatları aşağı çekiyor.
BATI YARIMKÜRE'DEN REKOR SEVKİYAT: AMERİKA SAHNEYE ÇIKTI
Körfez’den gelen petrol kesilince, rotalar Amerika kıtasına kırıldı. ABD, tarihî bir rekorla günlük 9 milyon varil net ihracata ulaştı. Kanada geçen yıla oranla günlük 400 bin varil ek katkı sağladı. Norveç, Venezuela ve Brezilya ise toplam günlük yarım milyon varili aşan ek arz sundu. Amerikan petrolünün (WTI) Brent’e göre çok daha ucuz kalması, Avrupa ve Asya'daki alıcıların yönünü tamamen Batı'ya çevirdi.
TRUMP FAKTÖRÜ VE DİPLOMATİK "YÜZDE 50"
Piyasalardaki yangını söndüren bir diğer unsur ise siyasi beklentiler. Yatırımcılar, Donald Trump’ın çözüm odaklı açıklamaları nedeniyle krizin masada çözülme ihtimaline hâlâ yüzde 50’den fazla şans tanıyor. Spot fiyatlar ile gelecek kontratları arasındaki farkın hızla erimesi, "uzun süreli kriz" korkusunun şimdilik satın alınmadığını gösteriyor.
Ancak bu hassas denge pamuk ipliğine bağlı. ABD’de yaklaşan tatil sezonu (Memorial Day) ile birlikte benzin fiyatlarının galon başına 5 dolara dayanması, Trump yönetimini köşeye sıkıştırabilir. Brent petrol 100 doların üzerinde kalmaya devam ederse, ABD'nin kendi iç piyasasını korumak için rafine ürün ihracat yasağı getirme ihtimali yüzde 50'nin üzerine çıkmış durumda. Böyle bir yasak, piyasaları şu anki sessiz bekleyişten çıkarıp gerçek bir enerji depremine sürükleyebilir.
