Yıllarca sigortalı olarak çalışıp emeklilik için gerekli prim gününü tamamlayan birçok vatandaş, yaş şartını beklediği boşlukta kendi işini kurmayı veya bir şirkete ortak olmayı tercih edebiliyor. Ancak bu ticari adım, emeklilik planlarını temelden sarsma riski taşıyor.
Dünya Gazetesi yazarı ve SGK Uzmanı Özgür Erdursun, bugünkü köşesinde yüksek ücret üzerinden prim ödemiş SSK'lıların Bağ-Kur statüsüne geçmeleri halinde yaşayabilecekleri mağduriyetleri mercek altına aldı.
"SSK PRİMİMİ TAMAMLADIM DEMEK BAĞ-KUR'U ENGELLEMEZ"
Kendi adına bağımsız çalışanların ve kanunda belirtilen şirket ortaklarının zorunlu olarak Bağ-Kur (4/1-b) kapsamına girdiğini hatırlatan Erdursun, statü değişikliğinin isteğe bağlı olmadığının altını çizdi. Erdursun yazısında durumu, "‘SSK prim günümü tamamladım, Bağ-Kur’lu olmak istemiyorum’ demek, zorunlu sigortalılık doğuran bir faaliyette Bağ-Kur kapsamına girmeyi engellemez" sözleriyle ifade etti.
7 BİN GÜN BEKLERKEN 9 BİN GÜN ŞARTINA TAKILABİLİRSİNİZ
SSK (4/a) kapsamında 7.000 günle emekli olabilecek bir kişinin, sonradan Bağ-Kur şartlarına tabi hale gelmesiyle birlikte emeklilik koşullarının ağırlaşabileceğine dikkat çekildi. Uzman isim, Bağ-Kur normal emekliliğinde 25 tam yıl, yani 9.000 gün koşulu bulunduğunu belirterek, "7.000 gününü tamamlayıp yaş bekleyen bir kişinin daha sonra Bağ-Kur şartlarına tabi hale gelmesi, eksik prim günlerini tamamlama zorunluluğu doğurabilir" uyarısında bulundu.
Statü belirlemesinde 1 Ekim 2008 öncesi sigortalılar için "son 2.520 günlük fiilî hizmet" kuralının geçerli olduğunu vurgulayan Erdursun, "Bağ-Kur’da 1.260 günü aşmamak yararlı bir pratik uyarı olsa da tek başına bütün durumları açıklayan mutlak bir kural değildir" ifadelerini kullandı.
YÜKSEK EMEKLİ MAAŞI BEKLENTİSİ HÜSRANA DÖNÜŞEBİLİR
Özgür Erdursun, uzun yıllar yüksek maaşla çalışıp sistemde örneğin 70 bin lira emekli aylığı görünen bir vatandaşın, iş yeri açtıktan sonra düşük kazanç üzerinden Bağ-Kur primi ödemesinin risklerine de değindi. Erdursun, "Özellikle uzun süre düşük kazanç üzerinden Bağ-Kur primi ödenmesi, geçmişte yüksek kazançla çalışmış sigortalılar bakımından beklenen aylık düzeyini olumsuz etkileyebilir" dedi.
Ticari hayata atılmadan önce mutlaka detaylı bir emeklilik hesabı yapılması gerektiğini belirten Erdursun, makalesini şu çarpıcı uyarıyla noktaladı:
"Unutmayın: Emeklilikte yalnızca kaç gün prim ödediğiniz değil, hangi statüde ve hangi kazanç üzerinden prim ödediğiniz de belirleyicidir. Emeklilik hesabı yapılmadan atılan adım, beklenmedik prim yükümlülüklerine ve daha düşük aylık ihtimaline yol açabilir."
