Ordu / Ali Yazan / Yeniçağ
Ordu Tabip Odası Başkanı Dr. Ömer Faruk Barçak, 20 Ekim Dünya Osteoporoz Günü’nde uyardı: Kemik erimesi yıllarca belirti vermeden ilerleyebiliyor. Peki, kimler risk altında ve nasıl korunmalı?
20 Ekim Dünya Osteoporoz Günü dolayısıyla önemli açıklamalarda bulunan Ordu Tabip Odası Başkanı ve Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzmanı Dr. Ömer Faruk Barçak, halk arasında kemik erimesi olarak bilinen osteoporozun toplum sağlığını tehdit eden önemli hastalıklardan biri olduğuna dikkat çekti.
Ortalama yaşam süresinin uzamasıyla birlikte yaşa bağlı hastalıkların daha sık görüldüğünü belirten Barçak, kemik kütlesinin azalması ve kemik dokusunun yapısının bozulması sonucu ortaya çıkan osteoporozun, kemikleri kırılgan hâle getirdiğini ifade etti.
“SESSİZ HIRSIZ” YILLARCA BELİRTİ VERMEYEBİLİYOR
Osteoporozun en tehlikeli özelliğinin, kırık meydana gelene kadar çoğu zaman belirti vermemesi olduğunu vurgulayan Dr. Barçak, hastalığın bu nedenle “sessiz hırsız” olarak adlandırıldığını söyledi.
Kemiklerin yıllar içerisinde fark edilmeden zayıflayabildiğini belirten Barçak, hafif bir düşme veya burkulmanın, hatta bazı durumlarda öksürme ve hapşırma gibi basit hareketlerin bile kırıklara yol açabileceğine dikkat çekti.
Osteoporoza bağlı kırıkların en sık omurga, kalça ve el bileğinde görüldüğünü ifade eden Barçak, özellikle ileri yaşlarda meydana gelen kalça kırıklarının hareket kabiliyetini kısıtlayabildiğini, uzun süreli yatak istirahatine ve yaşam kalitesinde ciddi düşüşe neden olabildiğini kaydetti.
HER ÜÇ KADINDAN BİRİ, HER BEŞ ERKEKTEN BİRİ RİSK ALTINDA
Dünya genelindeki verilere dikkat çeken Barçak, 50 yaş üzerindeki her üç kadından birinin ve her beş erkekten birinin yaşamının bir döneminde osteoporoza bağlı kırık yaşayabileceğinin öngörüldüğünü belirtti.
Kemiklerin sürekli yenilenen canlı dokular olduğunu hatırlatan Barçak, kemik kütlesinin yaklaşık 30'lu yaşlarda en yüksek seviyesine ulaştığını, ilerleyen yaşla birlikte kemik kaybının hızlanabildiğini söyledi.
Özellikle menopoz sonrası dönemde östrojen hormonunun azalmasının kadınlarda kemik erimesi riskini artırdığına işaret etti.
KİMLER DAHA FAZLA RİSK ALTINDA?
Ordu Tabip Odası Başkanı Dr. Ömer Faruk Barçak, osteoporoz riskini artıran faktörleri şöyle sıraladı:
İleri yaş ve özellikle menopoz sonrası dönem
Ailede kemik erimesi veya kalça kırığı öyküsü bulunması
Yetersiz kalsiyum ve D vitamini alımı
Hareketsiz yaşam tarzı
Sigara, aşırı alkol ve kafein tüketimi
Uzun süreli kortizon kullanımı
Bazı tiroit hastalıkları, romatizmal hastalıklar ve emilim bozuklukları
KADINLARDA 65, ERKEKLERDE 70 YAŞ UYARISI
Kemik erimesinin erken teşhis edildiğinde etkili şekilde yönetilebildiğini belirten Barçak, tanıda kemik mineral yoğunluğu ölçümünün önemli bir yere sahip olduğunu ifade etti.
DEXA olarak bilinen kemik yoğunluğu ölçümünün kısa süren ve ağrısız bir işlem olduğunu hatırlatan Barçak, özellikle 65 yaş üzerindeki kadınların, 70 yaş üzerindeki erkeklerin ve risk faktörü taşıyan daha genç bireylerin hekim değerlendirmesiyle gerekli taramaları yaptırması gerektiğini vurguladı.
KEMİK ERİMESİNDEN KORUNMAK İÇİN NELER YAPILMALI?
Dr. Barçak, kemik sağlığının korunmasının çocukluk döneminden başlayarak yaşam boyu sürdürülmesi gereken bir süreç olduğunu belirtti.
Günlük kalsiyum ihtiyacının yaşa göre yaklaşık 1000–1200 miligram arasında değiştiğini ifade eden Barçak, süt, yoğurt, peynir, koyu yeşil yapraklı sebzeler, baklagiller ve kuruyemişlerin dengeli beslenmede önemli yer tuttuğunu kaydetti.
D vitamininin kalsiyum emilimindeki rolüne dikkat çeken Barçak, eksiklik durumunda takviyelerin hekim kontrolünde kullanılması gerektiğini söyledi.
Yürüyüş, merdiven çıkma ve kas güçlendirici egzersizlerin kemik sağlığını desteklediğini belirten Barçak, özellikle yaşlı bireylerde düşmelerin önlenmesinin de büyük önem taşıdığını vurguladı.
Kaygan halıların kaldırılması, evlerin yeterince aydınlatılması ve banyolara tutamak yerleştirilmesi gibi basit düzenlemelerin kırık riskini azaltabileceğini ifade etti.
“KEMİKLERİNİZİ KORUYUN, GELECEĞİNİZİ SAĞLAM TUTUN”
Osteoporozun yaşlılığın kaçınılmaz bir sonucu olarak görülmemesi gerektiğinin altını çizen Ordu Tabip Odası Başkanı Dr. Ömer Faruk Barçak, erken tanı, sağlıklı beslenme, düzenli hareket ve uygun tedaviyle hastalığın etkilerinin azaltılabileceğini belirtti.
Risk grubundaki vatandaşlara sağlık kontrollerini ihmal etmemeleri çağrısında bulunan Barçak, açıklamasını şu mesajla tamamladı:
“Kemiklerinizi koruyun, geleceğinizi sağlam tutun.”
