İfade Özgürlüğü Derneği’nin (İFÖD) EngelliWeb projesi, Eylül ayında Türkiye’den erişime engellenen X hesaplarına ilişkin verileri yayımladı. İncelemeye göre bir ayda en az 1.270 hesap engellendi.
Bu sayı, 5651 sayılı İnternet Kanunu’nun 8/A maddesi kapsamında 2025 yılının tamamında engellenen 995 hesabın üzerinde kaldı. Eylül ayındaki engellemelerin 941’i ayın ikinci yarısında gerçekleşti.
Takipçi bilgisine ulaşılabilen 1.227 hesabın toplam takipçi sayısı 35 milyonu aşarken, 362 hesabın 10 binden, 70 hesabın 100 binden ve 10 hesabın 500 binden fazla takipçisi vardı. İFÖD, hesapların yaklaşık yüzde 90’ının X tarafından Türkiye’den görünmez kılındığını bildirdi.
ENGELLİWEB HESABI DA ENGELLENDİ
2008’den bu yana erişim engellerini belgeleyen EngelliWeb’in X hesabı da 1 Ekim’de Türkiye’den görünmez hâle getirildi. X, aynı gün saat 17.14’te işlemin Siber Güvenlik Başkanlığı’nın (SGB) platforma ilettiği ve 5651 sayılı Kanun’un 8/A maddesine dayanan bir karar doğrultusunda yapıldığını bildirdi. Kararın ayrıntıları ise İFÖD’e iletilmedi.
Dernek, daha önce EngelliWeb paylaşımlarına yönelik çok sayıda erişim engeli kararı bulunduğunu belirterek, bu kez sansürü kayıt altına alan hesabın hedef alındığını açıkladı.
Eylül ayındaki engellemeler; gazeteci ve haber kuruluşlarının yanı sıra LGBTİ+ örgütleri, kadın örgütleri, insan hakları savunucuları, akademisyenler, ekonomistler ile farklı siyasi ve dini çevrelerden hesapları kapsadı. “Ailem Güvende” operasyonlarında LGBTİ+ örgütleri, hak savunucuları ve aktivistlerin; “müstehcenlik” gerekçesiyle de çok sayıda içerik üreticisinin hesapları engellendi.
Fon krizi ve Narin Güran cinayeti soruşturmasına ilişkin paylaşım yapan hesapların yanı sıra İsrail propagandası, “FETÖ iltisakı”, Tevhid çevresi, Furkan Hareketi ve Alihan Kuriş soruşturmaları gerekçe gösterilen hesaplar da engellendi.
Türkiye’den görünmez kılınanlar arasında gazeteciler Erk Acarer, Naz Yavuzarslan, Canan Kaya, Meral Danyıldız, Özlem Akarsu Çelik, Fırat Fıstık, İrem Afşin ve İFÖD kurucularından Yaman Akdeniz bulunuyor. Kısa Dalga, soL Haber, Mezopotamya Ajansı, JinNews, Velvele ve Kaos GL Haber’in hesapları da listede yer aldı.
Prof. Dr. Veysel Ulusoy, İnan Mutlu ve Emre Şirin’in hesaplarıyla birlikte Kaos GL Derneği, Uluslararası Af Örgütü Türkiye, MLSA, Barış Akademisyenleri, Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu, Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu, Kadın Koalisyonu, Türkiye Psikiyatri Derneği, ALİKEV, TİP LGBTİ+ Bürosu ve Umut-Sen’in hesapları da görünmez kılındı.
İFÖD: 1.155 HESABIN DAYANAĞI BİLİNMİYOR
İFÖD’ün Eylül ayı için ulaştığı dokuz karar ve bir talep yazısının incelenmesi sonucunda, 1.270 hesaptan yalnızca 115’i için hangi kararın uygulandığının belirlenebildiği aktarıldı. Böylece 1.155 hesabın hangi karara dayanılarak engellendiği tespit edilemedi.
Dernek, bu tabloyu AYM’nin 2023 tarihli Artı Media GmbH kararıyla birlikte değerlendirdi. AYM Genel Kurulu, 5651 sayılı Kanun’un 8/A maddesinde kamu makamlarının keyfi uygulamalarını önleyecek temel güvencelerin bulunmadığına karar vermişti. Aynı kararda ifade ve basın özgürlüklerinin ihlal edildiği ve ihlalin doğrudan kanundan kaynaklandığı tespit edilmişti.
İFÖD, sulh ceza hâkimliklerinden itiraz incelemelerinde 8/A maddesini Anayasa’nın 152. maddesi uyarınca AYM’ye götürmelerini istedi. Dernek ayrıca “Ailem Güvende” kapsamındaki LGBTİ+ örgütleri, hak savunucuları, meslek örgütleri ve T24’e yönelik engellerin kaldırılmasını; hesap ve sitelere yönelik toplu engellemelerin sona erdirilmesini talep etti.
Erişim engeli kararlarının gerekçeleriyle birlikte ilgililere bildirilmesi ve kamuoyuna açıklanmasını da isteyen İFÖD, EngelliWeb hesabına ilişkin kararın açıklanması ve engelin kaldırılması çağrısında bulundu. Dernek, karara ulaştığında itiraz edeceğini ve 8/A maddesinin AYM’ye taşınmasını isteyeceğini açıkladı.
