Türkiye’nin önde gelen tarihçilerinden Prof. Dr. İlber Ortaylı hayatını kaybetti.
Acı haberi, İlber Ortaylı'nın ailesinden yapılan açıklamayla öğrenmiştik; “Ailemizin büyüğü İlber Ortaylı'yı 13 Mart 2026 gününde kaybettik. Uzun süren ve giderek karmaşıklaşan sağlık sorunlarına rağmen hayata duyduğu merakı, insanlarla bir arada olma arzusu hiç azalmadı ve gücü yettiğince bildiği gibi yaşadı.”
İlber Ortaylı için 16 Mart Pazartesi günü saat 11.00'de Galatasaray Üniversitesi'nde tören düzenlendi. Ortaylı’nın cenazesi aynı gün ikindi namazının ardından Fatih Camii’nde kılınan cenaze namazı sonrasında Fatih Camii Haziresi’ne defnedildi.
İlber Ortaylı’nın hayatını kaybetmeden kısa süre önce katıldığı Teke Tek Bilim programı YouTube'da yayımlandı. Programın kaydı, “Teke Tek Bilim’in efsane kadrosuyla, Prof. Dr. İlber Ortaylı aramızdan ayrılmadan önce çektiğimiz son program YouTube kanalımızda yayında. Hocamızın anısına sevgi, saygı ve minnetle…” sözleriyle duyuruldu.
Gazeteci Fatih Altaylı’nın sunduğu ve Celal Şengör’ün de yer aldığı programda, Ortaylı’nın “Dostluk nedir?” sorusuna verdiği “Ne dermiş Cicero hazretleri? Dostluk ebedidir. Çok nadirdir, ebedidir” yanıtı öne çıktı.
Son programa dair herkes “dostluk” vurgusu meselesini gündeme getirdi.
Program yayınlandı ve 24 saat içinde yaklaşık 2 milyon izlendi.
İlber Ortaylı’nın son videosunda herkesin gözünden kaçan bir detay vardı.
Celal Şengör programda İlber Ortaylı için aldığı lügatı şöyle anlattı: “Aradım İlber’i, İlber dedim ben bir Maltaca – İngilizce lügat aldım, dedim. O bana da al bir tane dedi. Biz döndük ve aldık, 5 büyük cilt.”
Fatih Altaylı ise “Neye benziyor dil?” diye sordu.
İlber Hoca ise “Temeli Arapça... Ve şey mesela Beyaz demiyor, Leban diyor. Leban oradan geliyor ve süt ürünleri…”
“Teke Tek” programının sıkı takipçileri hatırlayacaktır, 2008 yılında yayınlanan bölümde, “Leban, Lavan, Livane” tartışması olmuştu.
MURAT BARDAKÇI BU İŞE NE DİYECEK?
Prof. Dr. Yalçın Küçük ve Murat Bardakçı’nın konuk olduğu 2008 yılındaki Teke Tek programında, “Leban, Lavan, Livane” tartışması olmuştu.
Yalçın Küçük “Livni soyadı ile Livane soyadı aynıdır. Lavan, Beyaz demektir” demişti.
Murat Bardakçı ise “Lavan renk demektir, beyaz değil” diyerek itiraz etmiş ve Yalçın Küçük’e yüklenmişti.
18 yıl sonra, son programında İlber Ortaylı tartışmaya nokta koymuş ve Yalçın Küçük’ün sözlerine işaret etmiş oldu.
TÜRK TARİHÇİLİĞİNİN ÖNEMLİ İSİMLERİNDEN BİRİYDİ
78 yaşında hayatını kaybeden İlber Ortaylı, akademik çalışmalarının yanı sıra tarih konusunu geniş kitlelere ulaştıran kitapları ve televizyon programlarıyla tanınıyordu.
1 Mayıs 1947’de Avusturya’nın Bregenz kentinde dünyaya geldi. Ailesi Kırım Tatarı kökenliydi. Babası mühendis, annesi ise öğretmendi. Ailesinin Türkiye’ye dönmesiyle çocukluk yılları Ankara’da geçti. Farklı kültürlerin iç içe olduğu bir aile ortamı, Ortaylı’nın tarih ve kültür merakını küçük yaşlarda şekillendirdi.
Ankara Atatürk Lisesi’nden mezun olan Ortaylı, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi ve Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi’nde eğitim gördü. Akademik kariyerine genç yaşta başlayan Ortaylı, doktora çalışmalarını Osmanlı idare tarihi üzerine yaptı.
Galatasaray Üniversitesi ve Bilkent Üniversitesi dahil pek çok üniversitede ders verdi. Viyana, Chicago ve Berlin gibi dünyanın önemli üniversitelerinde araştırmalar yaptı.
Ortaylı bir dönem Topkapı Sarayı müzesinin müdürlüğünü de üstlendi. Yedi yıl bu görevde kaldıktan sonra 2012’de emekliye ayrıldı.
Osmanlı tarihi başta olmak üzere birçok alanda yaptığı çalışmalarla Türkiye’de tarih alanının en tanınmış isimlerinden biri haline geldi.
Kendine özgü anlatım tarzı ve güçlü hitabetiyle geniş bir okuyucu ve izleyici kitlesine ulaşan Ortaylı, akademik çalışmalarının yanı sıra popüler tarih alanında da etkili eserler verdi.
