Artan batarya maliyetleri ve yapay zeka yatırımlarının tetiklediği küresel bellek çipi sıkıntısı, elektrikli otomobil üreticilerini zorlu bir sınavla baş başa bırakıyor. Yarı iletken ve hammadde fiyatlarındaki sert yükseliş nedeniyle araç başına maliyetlerin bin doların üzerinde artması ve bu durumun tüketici fiyatlarına yansıması bekleniyor.
Gelişmiş sürüş destek sistemleri, akıllı kokpitler ve yapay zeka entegrasyonları modern otomobillerdeki bellek ihtiyacını hızla artırıyor. 2023 yılında araç başına ortalama 90 GB olan bellek kapasitesinin 2026 itibarıyla 278 GB'a yükselmesi, üst segmentlerde ise 2 TB seviyesine ulaşması öngörülüyor. Ancak çip üreticilerinin kapasitelerini yapay zeka veri merkezlerine ayırması sebebiyle otomotiv sınıfı DRAM ve NAND bellek fiyatlarında sert yükselişler yaşanıyor. Sektör analistlerine göre otomotiv sınıfı DDR5 bellek spot fiyatları %300'e varan oranlarda artarken, genel DRAM fiyatları son bir yılda yaklaşık 6 katına çıktı.
HAMMADDE VE BATARYA MALİYETLERİ DE YÜKSELİŞTE
Fiyat baskısı yalnızca yarı iletkenlerle sınırlı kalmıyor. Lityum, bakır ve alüminyum gibi kritik hammaddelerin tedarik zincirindeki aksamalar da maliyetleri yukarı çekiyor. Batarya sınıfı lityum karbonatın ton fiyatı 2025 başındaki 75 bin yuan seviyesinden 170 bin yuanın üzerine tırmandı. Artan maliyetler karşısında General Motors, Ford ve Denso gibi dev üreticiler tedariki güvenceye almak adına çip üreticileriyle uzun vadeli ve yüksek fiyatlı anlaşmalar imzalamak zorunda kalıyor.
İLK FİYAT ARTIŞLARI ETKİSİNİ GÖSTERMEYE BAŞLADI
Maliyet artışları şimdiden 15'ten fazla otomobil üreticisinin etiket fiyatlarına yansıdı. BYD, Changan, Exeed ve Xiaomi gibi markalar gelişmiş sürüş destek sistemine ve LiDAR teknolojisine sahip modellerinde veya donanım paketlerinde fiyat artışına gitti. Sektör temsilcileri, yapay zeka sektörünün yarattığı talep baskısı ve hammadde artışları nedeniyle bu maliyet yükünün önümüzdeki dönemde daha belirgin hale geleceğini tahmin ediyor.
