Yapay zekanın her geçen gün yayılması bellek çiplerine olan talebi artırdı. Bu durum tüketici fiyatlarına zam olarak yansımaya hazırlanıyor. Analistler ve üreticiler, akıllı telefonlar, bilgisayarlar ve ev aletlerinde fiyat artışlarının kaçınılmaz hale geldiğini belirtiyor.
Financial Times'ta yer alan habere göre, Dell, Lenovo, Raspberry Pi ve Xiaomi gibi tüketici elektroniği üreticileri, çip arzındaki sıkıntıların maliyet baskısını artırdığını ve bunun fiyatlara yansıyabileceğini açıkladı. Analistlere göre elektronik ürünlerde fiyat artışlarının yüzde 5 ile 20 arasında değişmesi bekleniyor.
MALİYET UYARISI
Dell Operasyon Direktörü Jeff Clarke, kasım ayında düzenlenen bir yatırımcı toplantısında maliyet artış hızının daha önce görülmediğini belirterek, bu durumun tüketiciye yansıyacağını söyledi.
İngiliz bilgisayar üreticisi Raspberry Pi, artan maliyetleri “acı verici” olarak tanımlayarak aralık ayında ürün fiyatlarını yükseltti. Dünyanın en büyük bilgisayar üreticisi Lenovo ise bellek çipleri ve kritik bileşenleri stoklamaya başladığını duyurdu.
ÇİP ARZI AZALIYOR
Analistlere göre yapay zeka modellerini çalıştırmak için kurulan veri merkezleri, ileri seviye bellek çiplerine olan talebi hızla artırdı. Bu durum, çip üreticilerinin tüketici elektroniğinde kullanılan daha düşük segment yarı iletkenleri ikinci plana atmasına yol açtı.
Bu gelişme, otomobilden bilgisayara kadar pek çok üründe kullanılan dinamik rastgele erişimli bellek (DRAM) çiplerinde arz sıkıntısı yarattı. Şirketlerin çip stoklamaya yönelmesi ise yarı iletken fiyatlarını daha da yukarı çekti.
Macquarie analisti Daniel Kim, bellek çiplerinde genel bir arz sıkıntısı yaşandığını ve alıcıların panik halinde yeterli çipi temin etmeye çalıştığını ifade etti.
BELLEK ÇİPİ FİYATLARI SERT YÜKSELDİ
Pazar araştırma şirketi TrendForce, 2025’in son çeyreğinde DRAM fiyatlarının bir önceki çeyreğe göre yüzde 50 ila 55 arasında artacağını öngördü.
Dünyanın en büyük iki bellek çipi üreticisi olan Samsung ve SK Hynix, 2026 yılına yönelik siparişlerin mevcut kapasitenin üzerine çıktığını açıkladı. Samsung, bazı bellek çiplerinde fiyatları yüzde 60’a varan oranlarda artırdı.
Samsung yöneticilerinden Kim Jae-june, yapay zekâya yönelik sunucu talebinin sektör arzının çok üzerinde seyrettiğini belirtti.
ZAM OLARAK YANSIYACAK
Analistler, artan maliyetlerin tüketicilere zam olarak yansıyacağını ifade ediyor. Macquarie, elektronik ürün fiyatlarının 2026 yılında yüzde 10 ila 20 arasında artabileceğini öngörürken, Nomura ise şirketlerin maliyetleri başka alanlarda kısmaya çalışarak artışı yüzde 5 ile sınırlayabileceğini belirtti.
Hyundai Motor Securities analisti Greg Roh, Amazon ve Google gibi büyük bulut hizmeti sağlayıcılarının bellek çiplerini güvence altına almak için uzun vadeli anlaşmalar imzaladığını, bu nedenle tüketici elektroniği üreticilerinin daha yüksek fiyatları kabul etmek zorunda kaldığını söyledi.
YENİ KAPASİTE GEÇ GELECEK
Morgan Stanley’e göre büyük ABD’li teknoloji şirketlerinin yapay zeka altyapısına yönelik harcamaları 2026’da 620 milyar dolara çıkacak. Küresel ölçekte yapay zeka veri merkezleri ve ilgili donanımlara yapılan toplam harcamanın ise 2028’e kadar 2,9 trilyon dolara ulaşması bekleniyor.
Analistler, çip arzının 2027’ye kadar sıkı kalacağını ve stoklamanın 2026’da daha da artacağını öngörüyor. Samsung ve SK Hynix yeni üretim yatırımları planlasa da, bu kapasitenin devreye girmesinin en az iki ila üç yıl süreceği belirtiliyor.
TAYVAN'DA ÇİP KRİZİ
Tayvan'da meydana gelen 7.0'lık deprem ülkenin en büyük teknoloji firmalarından olan TSMC'nin üretimini etkiledi. TSMC tarafından yapılan açıklamaya göre 7 büyüklüğündeki deprem sırasında tahliye protokolleri başarıyla uygulandı. Tabii bu süreçte üretimde aksamalar meydana geldi. Hasar tespit çalışmalarının yapılmasının ardından da üretim süreci normale döndü. TSMC'ye göre yaşanan olaydaki aksaklıklar, 10 saat sonra giderildi. 10 saatlik aksama nedeniyle çip üretiminde kriz yaşanması bekleniyor. Çip krizi nedeniyle dünya genelindeki teknolojik ürünlere zam gelebilir.
