Bilirkişi raporu, Cengiz'e ait projelerin arka arkaya nasıl onay aldığını açıkça ortaya koydu. Şirketin Eskişehir'deki maden projesine ait ÇED dosyasında Çanakkale'nin verilerini kullandığı ve bölgedeki fay hatlarını sakladığı tespit edildi.

Birgün'den İlayda Sorku'nun haberine göre, Cengiz Holding kopyala-yapıştır yöntemiyle hazırlanan ÇED dosyalarına dayalı onaylarına bir halka daha ekledi. Şirketin Çevre Bakanlığı'na sunduğu ciddiyetten uzak raporların onaylanması sayesinde ülkenin farklı bölgelerinde faaliyetlerini sürdürmesi, ilgili Bakanlığın bu dosyaları nasıl denetlediği yönündeki merakı artırdı.

'CİDDİ RİSKLER İÇERİYOR'

Şirkete bağlı Eti Bakır'ın Eskişehir’in Tepebaşı ve Mihalgazi ilçelerine bağlı Alpagut ve Atalan mahallelerinde planladığı altın-gümüş madeni projesine ilişkin bilirkişi raporu tamamlandı. Projeye verilen ÇED olumlu kararına karşı Eskişehir 2. İdare Mahkemesi’nde görülen dava kapsamında hazırlanan rapor, projenin çevresel etkilerinin yeterince değerlendirilmediğini ve ciddi riskler içerdiğini ortaya koydu.

Hazırlanan raporda, hava kirliliği modellemesine dair veriler en çarpıcı unsur olarak öne çıktı. Söz konusu proje için Eskişehir’e ait yerel meteorolojik verilerin kullanılması gerekirken, şirketin daha önce çok sayıda projeyle gündeme geldiği Çanakkale’deki istasyon verilerinin dosyaya eklendiği belirlendi. Heyet, Çanakkale’nin proje bölgesiyle coğrafi ve iklimsel açıdan hiçbir ilişkisi bulunmadığının altını çizdi. Rapordaki bir diğer önemli tespit ise ÇED dosyasında kılcal fay hatlarının gizlenmiş olması oldu.

'OLUMLU RAPORUN İPTAL EDİLMESİ GEREKİYOR'

Raporda yer alan bulgular, dosyanın farklı sahalardan derlenmiş bir şablon metin gibi “kopyala-yapıştır” şeklinde hazırlandığı iddialarını güçlendirdi. Bilirkişi heyeti, ÇED olumlu kararının iptal edilmesi yönünde görüş bildirdi. Raporda öne çıkan diğer tespitler şöyle sıralandı:

• Siyanür sızıntı riski yüksek: Ağır metal ve siyanür içeren sızıntıların su kaynaklarını kirletebileceği ifade edildi.

• Sakarya Havzası’nı zehirleyebilir: Olası sızıntının yeraltı suyu yoluyla öngörülenden daha geniş bir alana ve özellikle Sakarya Havzası’na da yayılabileceği belirtildi.

• Deprem riski eksik değerlendirildi: MTA haritalarındaki kılcal fayların raporda yer almadığı, olası depremde sızdırmazlık sisteminin zarar görebileceği kaydedildi.

• 57 bin 534 ağaç kesilecek: Bilirkişiler, bu kaybın yalnızca fidan dikimiyle telafi edilemeyeceğini vurguladı.

• 60 milyon ton pasa depolanacak: Depolama alanında sızdırmazlık tabakası bulunmadığı, ağır metal sızıntısı riski olduğu belirtildi.

• Tarım arazileri yanlış sınıflandırıldı: Haritaların yetkisiz bir personel tarafından hazırlandığı, bölgedeki tarımsal bütünlüğün bozulacağı tespit edildi.

• Yangın planı hatalı: ÇED dosyasında olası bir yangına “siyanür yanıcı olmadığı için su veya köpükle” müdahale edilebileceğinin ifade edildiği, bunun bilimsel bir hata olduğu, suyun siyanür yangınlarında en tehlikeli söndürme maddelerinden biri olduğu ve ölümcül hidrojen siyanür gazı açığa çıkarabileceği uyarısı yapıldı.

• Arkeolojik sit alanı tehlikede: Maden sahasının Oluklaryanı Antik Yerleşimi ile komşu olduğu, bazı alanlarla çakıştığı belirtildi. Sit alanlarında izinsiz maden faaliyetinin yasak olduğu hatırlatılarak projenin kanuna aykırı olduğu vurgulandı.

Heyet, raporun sonuç kısmında ÇED olumlu kararının iptal edilmesi gerektiğini vurguladı.

Cengiz Holding'ten internet sitemize yapılan açıklamada 3 ay önce şirketin o bölgeden çekildiği bildirildi.