Dijital alışveriş ve yemek platformlarının küçük esnaf üzerindeki baskısı, CHP Mersin Milletvekili Talat Dinçer tarafından TBMM gündemine taşındı. Dinçer, bir dönem esnafa "can suyu" gibi pazarlanan bu sistemin, gelinen noktada komisyon ve ek ücret sarmalıyla esnafı yutan bir dev haline dönüştüğünü soru önergesiyle gündeme getirdi.
YÜZDE 50 KOMİSYON ÇARKI
Ticaret Bakanlığı’na sunduğu soru önergesinde dijital platformların maliyet haritasını çıkaran Dinçer, çarpıcı rakamlar paylaştı. Kağıt üzerinde yüzde 15-25 aralığında görünen komisyonların; teslimat, reklam, görünürlük bedelleri ve zorunlu kampanyalarla birlikte gerçekte yüzde 50’ye ulaştığını ifade etti. Dinçer’e göre, esnafın alın terinin yarısı, sadece aracılık yapan platformların kasasına gidiyor.
ÖDEYEMEYEN SAF DIŞI KALIYOR
Önergede, platform algoritmalarının küçük esnafı cezalandıran bir yapıya büründüğü şu sözlerle vurgulandı:
“Anadolu esnafı artık dijitalde var olabilmek için haraç kesilir gibi ücretlerle karşı karşıya. Kampanyaya katılmayan veya ekstra ödeme yapmayan işletmeler listenin sonuna atılarak görünmez hale getiriliyor. Piyasa fiyatlarını artık maliyetler değil, bu platformların açgözlü politikaları belirliyor.”
4 KRİTİK TALEP
Küçük işletmelerin dijital devler karşısında ezilmemesi için somut adımlar atılmasını isteyen Dinçer, çözüm için şu önerileri Meclis’e sundu:
Komisyon oranlarına acilen tavan fiyat uygulaması getirilmeli.
Reklam ve "görünürlük" adı altındaki ek maliyetler yasaklanmalı.
Esnafı zararına satışa zorlayan sistem durdurulmalı.
İşletmelerin hangi kriterlere göre sıralandığı açık ve denetlenebilir olmalı.
Ticaret Bakanı’na yönelik hazırlanan soru önergesinde, bu kontrolsüz gücün neden denetlenmediği soruldu. Dinçer, esnafın ekonomik olarak nefessiz bırakıldığını belirterek, "Küçük esnafı koruyacak düzenlemeler ne zaman hayata geçirilecek?" sorusunun yanıtını bekliyor.
