Danıştay, merhum Başbakan Adnan Menderes'in idamının "yasal olsa bile meşru kabul edilemeyeceğini" vurgulayarak, aileye toplam 40 milyon TL ek manevi tazminat ödenmesine hükmetti.
"İDAM SADECE MAHKUMU DEĞİL, AİLESİNİ DE CEZALANDIRIR"
Halk TV yazarı İsmail Saymaz'ın yazısına göre; Danıştay’ın gerekçeli kararında, idam cezasının doğurduğu sonuçlara ilişkin dikkat çeken tespitler yer aldı. İdamın yalnızca uygulandığı kişiyle sınırlı kalmadığını belirten Danıştay, bu cezanın mahkûmun yakınlarının onurunu ve insan haklarını da ihlal ettiğini söyledi. Kararda, geçmişteki yasal düzenlemelerin bugünün evrensel insan hakları standartları çerçevesinde "meşru" sayılamayacağı ifade edildi.
TAZMİNAT TUTARINDA REKOR ARTIŞ
Menderes ailesinin başvurusu üzerine daha önce belirlenen tazminat tutarlarını yetersiz bulan Danıştay, tazminat miktarını önemli ölçüde yükseltti. Karara göre, Adnan Menderes’in torunu için 34 Milyon TL
annesi için 6 Milyon TL, toplam 40 Milyon TL ek manevi tazminatın faizleriyle birlikte ödenmesine karar verildi.
MADDİ TAZMİNAT TALEBİNE RED: MAL VARLIĞI TESPİTİ YAPILAMADI
Davacılar tarafından sunulan maddi tazminat talebi ise mahkemece reddedildi. Danıştay, Adnan Menderes’e ait müsadere edilmiş (el konulmuş) somut bir mal varlığına ilişkin resmi bir tespit bulunmadığı gerekçesiyle bu talebi hukuken uygun bulmadı.
YÜZLERCE AİLE İÇİN "EMSAL" OLABİLİR
Hukukçulara göre bu karar, yalnızca Menderes ailesini değil, Türkiye’nin geçmişinde benzer şekilde idam edilen tüm mahkûmların yakınlarını ilgilendiriyor. Yüksek mahkeme olan Danıştay'ın kararın içeriğinde geçen "insan hakları açısından meşruiyet" vurgusu, diğer aileler için de yargı yoluyla tazminat almanın önünü açabilecek güçlü bir referans metni niteliği taşıyor.
TARİHİ SÜREÇTE YENİ BİR SAYFA
Danıştayın bu kararı, 1960 darbesi sonrası yaşanan idamların hukuki meşruiyetinin güncel yargı nezdinde sorgulanması ve mağduriyetlerin tescil edilmesi açısından tarihi bir adım olarak değerlendiriliyor. Danıştay'ın kararı, benzer durumdaki diğer diğer aileler için de yeni bir hukuki mücadele dönemini başlatabilir.
