1943’te İzmir’de doğan Ahmet Bican Ercilasun’un Babası Kıbrıslı, annesi Kastamonuludur. İlk ve orta öğrenimimi İzmir ve Edremit’te tamamlayıp, 1963’te İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü’ne girmiş; Ahmet Caferoğlu, Reşid Rahmeti Arat, Ali Nihat Tarlan, Mehmet Kaplan, Faruk Kadri Timurtaş, Muharrem Ergin, Ömer Faruk Akün gibi Türkoloji’nin değerli hocalardan ders alarak sağlam bir dil ve edebiyat zeminine sahip olmuş, Tarih bölümünde Zeki Velidi Togan ve İbrahim Kafesoğlu’nun da derslerini takip ederek 1967 yılında mezun olmuştur.
1967’de Atatürk Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi’ne asistan olarak girmiş, “Kars İli Ağızları -Ses Bilgisi-” başlıklı teziyle 1971’de doktora eğitimini tamamlamıştır.
1971’de Hacettepe Üniversitesi Sosyal ve İdari Bilimler Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünde öğretim görevlisi olan Ercilasun, 1979 yılında “Kutadgu Bilig’de Fiil” başlıklı teziyle doçent unvanını almıştır. 1986 yılında aynı üniversitenin Fen-Edebiyat Fakültesi’nde profesörlük kadrosuna atandığında, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünü kurmuştur. Daha sonra Gazi Üniversitesi Basın-Yayın Yüksek Okulunda müdürlük yapmıştır. (1986-1991)
Ercilasun, 1991’de Kültür Bakanı Namık Kemal Zeybek’in isteği üzerine hazırlanacak olan Karşılaştırmalı Türk Lehçeleri Sözlüğü’nü hazırlayan heyetin başkanı olmuştur.
1992 yılında Gazi Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi’nde Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Bölümü’nü de kuran Ercilasun, 1993’te Yüksek Öğretim Kurulunda Türk Dünyası Müşavirliği görevine getirilmiştir. Ercilasun, 1993 yılında vekâleten atandığı Türk Dil Kurumu Başkanlığına 1994’te asaleten atanmış; 2000 yılında kendi isteği ile bu görevinden ayrılmıştır. 2001 yılında Türkiye-Kırgızistan Manas Üniversitesinde öğretim üyesi olarak çalışan Ercilasun, burada Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü başkanlığı ve Edebiyat Fakültesi dekan vekilliğini de yürütmüştür. 2004-2005 ders yılında Girne Amerikan Üniversitesi’nde bir yıl süreyle öğretim üyeliği yapmıştır.
2008'den beri Yeniçağ gazetesinde köşe yazarlığı yapan Prof. Dr. A. Bican Ercilasun, akademik ve yazınsal üretimini sürdürmektedir.
2010 yılında Gazi Üniversitesinden emekli olan Ercilasun, uzun zamandan beri devam eden “Perşembe Seminerleri”ni devam ettirerek Türkoloji dünyasına yeni ufuklar açmaktadır.
Prof. Dr. Ahmet Bican Ercilasun, Türkolojinin hemen her sahasında makaleler ve çeşitli yazılar kaleme almış bir bilim adamıdır.
Ahmet Bican Ercilasun’un, Türk Dilinin Dokuz Bin Yıllık Macerasını dile getirdiği “Köklere Doğru: Türk Dilinin Dokuz Bin Yıllık Macerası” adlı eserinde Türk dilinin başlangıcından bugününe kadar olan serüvenini anlatmayı amaçlamıştır. Ercilasun’un bu eserine bakıp, dil ile ilgili yapılan bazı araştırmalar incelendiğinde Türk dilinin çok daha eski bir tarihe sahip olduğu düşünülmektedir.
Ahmet Bican Ercilasun’un dilin yalnızca bir iletişim aracı olmadığını, aynı zamanda milletlerin kimliğini, düşünme biçimini ve tarihsel hafızasını taşıdığını vurguladığı bu eserine kadar bu tip araştırmaların derlenip yorumlandığı bir kaynak olmamıştır. Yapılan çalışmalara kendi yorumlarını ve bilgilerini de katarak sunan Ercilasun, Türk dilinin tarihini günümüzden dokuz bin yıl öncesine dayandıran ilk yazar olarak öne çıkmaktadır.
Prof. Dr. Ahmet Bican Ercilasun, alanı ile ilgili makale ve kitaplarının yanı sıra üç roman yazmıştır:
Ahmet B. Ercilasun, (1998), Gülnar. (Roman), Ötüken Yay. İstanbul.
Ahmet B. Ercilasun, (2006), 2BA. Beden Beyin Akımı (Roman), Akçağ Yay. Ankara.
Ahmet B. Ercilasun, (2015), Türk’ün Kayıp Kitabı (Roman), Akçağ Yay. Ankara.
Prof. Dr. Ercilasun’un romanlarından Gülnar’da: Şükrü Elçin, Prof. Sümer, Prof. Togan, Prof. Necmettin Hacıeminoğlu, Prof. Mehmet Kaplan ve Bahaeddin Ögel’in; 2BA Romanda Hüseyin Namık ve Türk’ün Kayıp Kitabı Romanında; Zeki Velidi Togan, Ahmet Caferoğlu, Eralp Alışık, Seyhan Alışık, Fuat Köprülü gibi pek çok Türkolog ve dil bilimcilerin adlarının yer alması dikkat çekmekte olup dünyaca meşhur dil bilimcilerin adlarının da yer alması onu klasik roman anlayışından ayırmaktadır.
Akademik ve entelektüel birikimini eserlerine yansıtan Ercilasun’un eserlerinde olaylar, kurgulanan idealist kahramanların hayal ve amaçlarını gerçekleştirmek üzere şekillenmiştir. Gerçek ve kurmacanın iç içe olduğu eserlerde Türk tarihi, mitolojisi ve efsanelerine sıkça göndermelerde bulunmuş, bilim kurgu ve fantastiğe yaklaşan anlatılarda zamansal atlamalar ve coğrafî geçişlere yer vermiştir.
Eserler, geniş bir kültür ve tarih birikimine taşımasına karşın yalın ve anlaşılır bir dille kaleme alınmıştır. Gülnar'da Taşkent, Bakü Türkoloji kongreleri, Kazan’daki Gençler Kurultayı, Amerika seyahatlerinin etkileri ve bunun Türkiye’ye yansıması, Türk dünyasının dünü, bugünü ve yarını üzerinde durulmuştur.
Prof. Dr. Ahmet Bican Ercilasun, 2015’te yayımlanan son romanı Türk’ün Kayıp Kitabı’nda Ankaralı Hoca (Ahmet Yiğit) karakteri ile hem Türkiye’de hem de farklı kıtalarda ve farklı şehirlerde bir grup meraklı araştırmacı ile 826 yılında Arapçaya çevrilen Türk’ün Kayıp Kitabı’nın peşine düşmekte; Abdullah Türkistani, Çağrı, Tuğrul ve Ankaralı Hoca, roman boyunca kayıp kitabın peşinde maceradan maceraya koşmaktadırlar.
Türk'ün Kayıp Kitabı’nda; Boda adını verdiği bir dili kurgulamış, bu kurgusal dile ait bir sözlük ekleyerek okuyucunun işini kolaylaştırmıştır.
2018'de yayımlanan Atsız Türkçülüğün Mistik Önderi adlı çalışmasında Atsız'ın hayatının ayrıntılarını, bilim ve sanat adamlığını inceleyip bütün eserlerinin geniş tanıtım ve tahlillerine yer vermiştir. Türk Dilinin özellikle Eski Türkçe dönemi üzerinde uzman olan Ahmet Bican Ercilasun’un ortak yayınları dışındaki eserlerinden bazıları:
* Örneklerle Bugünkü Türk Alfabeleri. Kül. Bak. Yay. (1977), Ank, (5 baskısı vardır)
* Kars İli Ağızları - Ses Bilgisi, Gazi Üniversitesi Yay. (1983), Ank.
* Kutadgu Bilig Grameri – Fiil, Gazi Üniversitesi Yay. (1984), Ank.
* Dilde Birlik. Cönk Yay. (1984) İst.
* Moğolistan ve Çin Günlüğü, Türk Kültürünü Araştırma Ens. Yay. (1991). Ank.
* Türk Dünyası Üzerine İncelemeler. Akçağ Yay. (1993), Ankara.
* Başlangıçtan Yirminci Yüzyıla Türk Dili Tarihi, Akçağ Yay. (2004), Ank.
* Makaleler-Dil-Destan-Tarih-Edebiyat, Akçağ Yay. (2007), Ank.
* Türk Kağanlığı ve Türk Bengü Taşları, Dergâh Yay. (2016), İst.
* Nehir Destan Oğuzname (Oguz Bitig), Dergâh Yay. (2019), İst.
* Türkçülük Yazıları, Bilge Kültür Sanat Yay. (2020), İst.
* Türklük Bilimi Yazıları, Bilge Kültür Sanat Yay. (2020), İst.
* Makaleler 2, Akçağ Yay. (2021), Ank.
* Kara Kam Türk Bitig (Türk Destanı), Ötüken Yay. (2022), İst.
* Kaynama, Ötüken Yay. (2023), İst.
* Köklere Doğru, Ötüken Yay. (2024), İst.
* Bozkır Hikâyeleri, Bilge Kültür Sanat Yay. (2025) İst.
* Atsız Yazıları, Bilge Kültür Sanat Yay. (2026) İst.
Yaktığı ilim ışığı sönmesin der, sağlıklı bir yaşam dilerim,
