Fredoom House, 1972 yılından beri siyasi haklar ve sivil özgürlükler olarak Dünya özgürlük endeksi hazırlıyor. Bu endekse göre 2020 yılında özgür ülke sayısı azaldı, özgür olmayan ülke sayısı arttı. 2020 sonrası son beş yılda özgür ülke sayısı ve kısmen özgür ülke sayısı bu defa artmaya başladı.

Dünya demokrasiye dönmek zorundadır - Resim : 1

Dünya siyasi konjonktürü, demokratik ülkelerin artacağı yönünde gelişiyor. Mamafih son yıllardaki seçimlerde otokratlar kaybetti.

  • Macaristanda, 12 Nisan 2026 seçimlerinde otokrat Victor Orban’ın 16 yıllık iktidarı sona erdi.
  • Mauritius’ta 10 Kasım 2024 seçimlerini 2017’den beri otoriterleşme döneminin başbakanı olan otokrat Pravind Jugnauth kaybetti.
  • Seçimli otokrasi olan Fiji ‘de 2006 askerî darbesiyle iktidara gelen Josaia Voreqe Bainimarama Aralık 2022 de seçimi kaybetti.
  • Honduras’ta 28 Kasım 2021 başkanlık seçimini, iktidardaki 12 yıllık Juan Orlando Hernández’in Ulusal Partisinin adayı Nasry Asfura
  • En önemlisi ABD’ de otokrat eğilimli Trump’ın kaybetmesidir.
  • İsrail’de 27 Ekim seçimlerinden sonra Netanyahu’nun ittifakı meclis çoğunluğunu kaybetti. Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, 8 Kasım’da yeni hükümeti kurma görevini Gadi Eisenkot’a Hükümet kurma süreci devam ediyor.

Dünya demokrasiye dönmek zorundadır.

Otokratlar iktidarda kalmak savaş dahil her türlü hile, hurda ve zararlı yola başvurur. Rusya da demokrasi olsaydı, Ukrayna savaşı olmazdı. İran’da molla rejimi olmasaydı, Hizbullah, Hamas ve Huşiler olmazdı.

Dünya demokrasiye dönmek zorundadır, çünkü yanlış yapan bir iktidarı barış yoluyla değiştirebilmek, toplumun elindeki en önemli güvencelerden biridir. Demokrasinin üstünlüğü, her zaman doğru karar alması değildir. Üstünlüğü, yanlış kararın tartışılmasına, düzeltilmesine ve gerektiğinde o kararı alanların seçimle değiştirilmesine imkân vermesidir.

Halk denetimi olursa, siyasi iktidarlar daha az hata yapar. Özgür basın, bağımsız yargı ve etkili muhalefet aynı zamanda siyasi kararlarda denge unsurudur.

Demokrasi yoksa, kuvvetler ayrılığı da zedelenir. Hukuk güvencesi kalmaz. Ekonomik güven istikrarın temelidir.

Geçmişte ve bugün krallar ve diktatörler, popülizm yoluyla, zor kullanarak, din istismarı yoluyla, devlet imkânlarını kullanabiliyor. Sonrasında bu çıkarlardan vazgeçmek hem tehlikeli oluyor, hem de kötü niyetli olan diktatörler bu imkânları güçlerini artırmak ve devam ettirmek için kullanıyorlar.

Özetle, Demokrasi, iktidara ülkeyi yönetme yetkisi, halka da iktidarı değiştirme gücü verir. Bu güç kaybolduğunda kaynaklar etkin dağıtılmaz, toplumda kamplaşma olur. İstikrar bozulur.