Jeopolitik gerilimler ve iklimsel faktörler küresel emtia piyasalarında derinleşen arz endişelerini beraberinde getiriyor.
Kakao arzında yeni açık sinyali: Analistlerden 2026-2027 uyarısı
Uluslararası piyasalarda El Nino hava olayının yarattığı kuraklık, Batı Afrika'daki arz daralmaları ve Karadeniz'deki savaş riski tarım emtialarında dalgalanmayı artırırken, kakao fiyatları altı aydır aralıksız yükseliyor.
Kaynak: AA
Chicago Ticaret Borsası verilerine göre kile başına fiyatlar tarım grubunda yukarı yönlü hareket izledi.
Bu süreçte buğday fiyatları yüzde 21, mısır yüzde 16, soya fasulyesi yüzde 8,5 ve pirinç yüzde 9,2 oranında artış kaydetti.
ABD merkezli Intercontinental Exchange (ICE) verilerinde ise kahve fiyatları yüzde 1 gerilerken, şeker yüzde 21,5 ve pamuk yüzde 13,9 oranında değer kazandı.
Rusya ile Ukrayna arasında tırmanan gerilim Karadeniz tahıl koridorunu ve yükleme faaliyetlerini sekteye uğratarak limanların kapanmasına yol açtı.
Bu durum küresel buğday arzı endişelerini tırmandırarak sert fiyat artışlarına zemin hazırladı. Mısır cephesinde ise ABD rekoltesi ve Brezilya üretimindeki düşüşler etkili oldu.
Petrol fiyatlarındaki yükseliş, biyodizel üretiminde kullanılan mısıra olan talebi artırarak fiyatları yukarı çekti.
Dünyadaki mısır üretiminin yaklaşık yüzde 60'lık kısmının endüstriyel alanda kullanılması bu hassasiyeti artırıyor.
Çin'in güçlü soya fasulyesi talebi ve Güney Amerika'daki zayıf üretim tahminleri bu üründeki artışı desteklerken, Hindistan başta olmak üzere Asya'daki düzensiz muson yağışları pirinç verimliliğine ilişkin kaygıları körükledi.
Brezilya bölgesinde yağış artışı beklentisi kahve fiyatlarında hafif gerilemeye neden olurken, petrol fiyatlarındaki artış şeker piyasasını doğrudan tetikledi.
Şeker kamışının etanol üretiminde ham madde olarak kullanılması, üreticilerin tercihlerini şeker veya etanol yönünde değiştirmesinde rol oynuyor.
ABD'nin pamuk üreten bölgelerinde ise sıcak hava ve kuraklık baskısı devam ediyor.
Geçtiğimiz yıl rekolte artışı ve kuraklık endişelerinin hafiflemesiyle tüm zamanların en hızlı yıllık düşüşünü yaşayan kakao, bu yıl tam tersi bir seyir izliyor.
Kakaonun ton başına fiyatı uluslararası piyasalarda geçen ay yüzde 25,5 artarak 6 bin 771 dolara çıktı ve yükselişini altıncı aya taşıdı.
2026 yılına sert düşüşlerle giren kakao fiyatları; ocakta yüzde 31,3 ve şubatta yüzde 30,7 geriledikten sonra martta yüzde 14,3, nisanda yüzde 8,2, mayısta yüzde 9,9, haziranda yüzde 29,4 ve temmuzda yüzde 6,3 oranında artış kaydetti.
Intesa Sanpaolo Kıdemli Emtia Ekonomisti Daniela Corsini, fiyat artışlarında Orta Doğu'daki savaşın enerji maliyetlerini tetiklemesinin, iklim krizinin ve El Nino kaynaklı rekor sıcaklıkların hasatları vurduğunun altını çizdi.
Batı Afrika'daki tedarik kesintilerinin kötüleşeceğini ve Harmattan rüzgarlarının kakao ağaçlarını zorlayacağını belirten Corsini, 2026-2027 döneminde küresel arz açığı oluşabileceği uyarısında bulundu.
Rabobank Emtia Analisti Oran van Dort ise Fildişi Sahili ile Gana'daki mahsul gelişiminin yavaş ilerlemesi ve El Nino riskinin spekülatif yatırımcıların yükseliş beklentilerini güçlendirdiğini ifade etti.