Fiili hizmet süresi zammı nedir?
Ağır, tehlikeli ve yıpratıcı işlerde çalışan sigortalılar için uygulanan fiili hizmet süresi zammı, kamuoyunda “yıpranma payı” olarak biliniyor. Uygulama sayesinde çalışanlar, yaptıkları işin niteliğine göre ilave prim günü kazanırken, kanunda belirtilen şartların yerine getirilmesi halinde emeklilik yaşında da indirimden yararlanabiliyor.
Erken emeklilik avantajı nasıl sağlanıyor?
Fiili hizmet süresi zammı kapsamında çalışan sigortalılar için her yıl belirli sayıda ek prim günü hesaplanıyor. Bu süreler doğrudan prim gün sayısına eklenirken, mevzuatta belirlenen sınırlar dahilinde emeklilik yaşından da düşülebiliyor.
Ancak sağlanan avantajın kapsamı, çalışılan meslek grubuna, görevin niteliğine ve yürürlükteki SGK mevzuatına göre değişiklik gösterebiliyor.
Başvuru yapmak gerekiyor mu?
Fiili hizmet süresi zammı kapsamındaki çalışmaların SGK kayıtlarına işlenebilmesi için işverenin gerekli bildirimleri eksiksiz şekilde yapması gerekiyor.
Çalışanlar, e-Devlet üzerinden hizmet dökümlerini kontrol edebiliyor. Kayıtlarda eksiklik olduğunu düşünen sigortalılar ise SGK müdürlüklerine başvurarak bilgi alabiliyor.
Kimler bu haktan yararlanabiliyor?
Yıpranma payı uygulamasından yalnızca 5510 sayılı Kanun kapsamında fiilen görev yapan sigortalılar yararlanabiliyor. Değerlendirmede yalnızca meslek unvanı değil, yapılan görevin niteliği, çalışma süresi ve SGK’ya yapılan bildirimler de dikkate alınıyor.
Bu nedenle aynı meslek grubunda yer alan herkes otomatik olarak erken emeklilik hakkı kazanamıyor. Kanunda belirtilen prim günü, çalışma süresi ve diğer şartların birlikte sağlanması gerekiyor.
Yıpranma payı herkese erken emeklilik hakkı sağlıyor mu?
Hayır. Fiili hizmet süresi zammı, yalnızca kanunda açıkça belirtilen mesleklerde fiilen çalışan sigortalılar için uygulanıyor. Erken emeklilikten yararlanabilmek için yalnızca bu mesleklerde çalışmak yeterli olmuyor; ilgili mevzuatta yer alan tüm şartların eksiksiz şekilde karşılanması gerekiyor.
Yıpranma payından yararlanabilen 5 meslek
5. Emniyet hizmetleri personeli
4. Basın kartı sahibi gazeteciler (ilgili mevzuat kapsamındaki görevlerde çalışanlar)
3. Sağlık çalışanlarının kanunda belirtilen görevleri
2. İtfaiye personeli
1. Yer altı maden işçileri