Gazeteci Ozan Gündoğdu, Armayan Çağlayan’ın programına konuk olarak Türkiye ekonomisinin mevcut durumuna ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Ekonomide yaşanan sürecin klasik bir krizden ziyade bölüşüm sorunu olduğunu belirten Gündoğdu, ekonomik büyümenin sürmesine rağmen emekçilerin gelirden aldığı payın giderek azaldığını ifade etti.

Türkiye’de ekonomik koşulların kısa vadede iyileşmesinin beklenmemesi gerektiğini söyleyen Gündoğdu, toplumun zamanla daha düşük bir refah seviyesini normal kabul etmeye başlayacağını dile getirdi. Enflasyonun yüzde 30 seviyelerine gerilemesinin yeterli görülmesinin de bu duruma örnek olduğunu belirten Gündoğdu, çalışanların artık emekleriyle ev sahibi olamayacakları bir düzene alışacağını söyledi.

Ozan Gündoğdu: Türkiye’de ekonomi düzelmeyecek, toplum yeni yoksulluk düzeyine alışacak - Resim : 1

Emeklilik döneminde çalışmadan geçinmenin giderek zorlaşacağına dikkat çeken Gündoğdu, ilerleyen yaşlarda insanların çalışmaya devam etmesinin toplum tarafından olağan karşılanacağını savundu. Geçmiş kuşakların çalışarak ev ve araba sahibi olabildiğini hatırlatan gazeteci, ekonomik güvencenin yalnızca maaş miktarıyla ölçülemeyeceğini vurguladı.

“Türkiye’de yaşanan sorun bir bölüşüm krizi”

Türkiye'nin son beş yıldaki ekonomik tablosunu değerlendiren Gündoğdu, yaşanan sürecin teknik anlamda bir ekonomik kriz olarak tanımlanamayacağını ifade etti. Geçmişte yaşanan 1994, 1999, 2000 ve 2001 krizlerinin finansal sistem üzerinde etkili olduğunu ve ekonominin yeniden toparlandığı süreçler yaşandığını hatırlattı.

Mevcut durumun ise farklı özellikler taşıdığını belirten Gündoğdu, Türkiye ekonomisinin büyümeyi sürdürdüğünü, şirketlerin ve medya kuruluşlarının gelir elde etmeye devam ettiğini söyledi. Bu nedenle asıl sorunun ekonomik daralma değil, büyüyen ekonomik pastadan emekçilere düşen payın küçülmesi olduğunu kaydetti.

Ozan Gündoğdu: Türkiye’de ekonomi düzelmeyecek, toplum yeni yoksulluk düzeyine alışacak - Resim : 2

Gündoğdu, bu tablonun en tehlikeli ekonomik sorunlardan biri olduğunu belirterek toplumun enflasyona karşı geliştirdiği tepkinin de zamanla değiştiğine dikkat çekti.

“Yüzde 35-40 enflasyona alışmamız gerekecek”

Enflasyonun önümüzdeki dönemde gerilemesinin mümkün olduğunu ancak bunun kalıcı bir rahatlama anlamına gelmeyeceğini savunan Gündoğdu, Türkiye'nin uzun yıllar yüzde 35-40 bandındaki enflasyonla yaşamaya alışabileceğini söyledi.

Geçmiş yıllarda da benzer bir sürecin yaşandığını belirten gazeteci, tüketicilerin fiyat artışlarını sorgulamadan kabul etmeye başladığını anlattı. Gündoğdu, satıcıların da tüketicilerin bu davranışını bildikleri için yüksek fiyat belirlediğini ifade etti.

Bu durumun kâr marjlarının yükselmesiyle bağlantılı olduğunu belirten Gündoğdu, son beş yılda Türkiye'de daha önce elde edilmemiş ölçekte kazançlar sağlandığını dile getirdi. Enflasyonun sorumluluğunun ise çoğu zaman ücret artışlarına ve asgari ücrete bağlandığını söyledi.

“İnsanlara enflasyonun sorumlusu kendileriymiş gibi gösteriliyor”

Gündoğdu, uzun süredir otoriter bir yönetim altında yaşayan ve kendisini değersiz hisseden insanların, enflasyonun sorumlusu olarak kendilerini görmeye başladığını ifade etti.

Asgari ücret ve çalışanların gelirlerindeki artışların enflasyonun temel nedeni olarak gösterilmesini eleştiren Gündoğdu, fiyat artışlarında şirketlerin yükselen kâr marjlarının yeterince tartışılmadığını savundu.

Ozan Gündoğdu: Türkiye’de ekonomi düzelmeyecek, toplum yeni yoksulluk düzeyine alışacak - Resim : 3

Bir ürünün satış fiyatı içindeki kâr payının tüketiciler tarafından bilinmediğini belirten gazeteci, buna karşılık asgari ücretteki artışların herkesin görebildiği bir unsur olduğunu söyledi. Bu durumun enflasyonun nedenlerine ilişkin algıyı etkilediğini kaydetti.

Özel okul ve restoran fiyatlarına tepki gösterdi

Çağlayan, Bursa'da bir restoranda bir porsiyon İskender için 685 lira ödemesinin kendisini şaşırttığını söyledi.

Gündoğdu ise özel okul ücretlerini de eleştirdi. Gündoğdu, Türkiye'deki bazı zincir kolejlerin fiyatlarının İngiltere'de kraliyet ailesinin üyelerinin de eğitim gördüğü Eton Koleji seviyesine ulaştığını ifade etti. Buna karşın öğretmenlerin ücretlerinin asgari ücretin altında kalabildiğine dikkat çekti.

Çağlayan ise, buna örnek olarak Türkiye'deki bazı ürünlerin yurt dışından daha ucuza temin edilebildiğine ilişkin sosyal medya paylaşımlarını dile getirdi. Amazon üzerinden sipariş edilen 5 litrelik zeytinyağının Türkiye'deki fiyatlardan daha uygun olduğunu belirten bir paylaşımı örnek verdi. Başka bir kullanıcının ise Columbia marka kar ayakkabısını Türkiye fiyatından 1.200 lira daha ucuza aldığını yazdığını aktardı.

“1 milyon dolarla Türkiye'de ancak ev ve araba alınabilir”

Türkiye'deki yüksek fiyatları yaşam maliyeti üzerinden de değerlendiren Gündoğdu, 1 milyon doların İstanbul'da sağlayacağı imkânların sınırlı kaldığını söyledi.

Bu parayla iyi bir ev ve otomobil alınabileceğini belirten Gündoğdu, aynı miktarın ABD'de çok daha yüksek bir yaşam konforu sağlayabileceğini savundu. ABD'de ev ve araba alındıktan sonra kalan paranın mevduatta değerlendirilerek faiz geliriyle yaşam boyu geçinmenin mümkün olabileceğini ifade etti.