Motorin 1 Kasım’da 100 lirayı aşıyor: ABD’nin İran planı yeni zam riski doğuruyor

Türkiye’de araç sahipleri bu hafta sonuna iki ayrı baskıyla giriyor. Bir yanda 1 Kasım’da devreye girecek kademeli ÖTV artışı, diğer yanda ABD’nin 3 Kasım ara seçimlerinden sonra İran’a yönelik olası yeni saldırısı. İkinci gelişme gerçekleşirse petrol fiyatlarındaki yükselişin bu kez vergi kalkanı olmadan pompaya yansıması bekleniyor.

Akaryakıtta 1 Kasım zammı: Motorin 100 lirayı aşıyor
Sektör kaynaklarına göre 1 Kasım’daki kademeli ÖTV artışıyla benzinde litre başına 4,15 TL, motorinde 3,60 TL artış öngörülüyor. İstanbul’da şu an yaklaşık 96,60 TL olan motorinin 100,20 TL’ye, 76,20 TL olan benzinin ise 80,35 TL’ye çıkması bekleniyor.

Ancak bu artışlar henüz kesinleşmiş zam olarak duyurulmadı. Piyasalar hafta sonu kapalı olduğu için yeni fiyatların ağırlıklı olarak hafta başında tabelalara yansıması öngörülüyor.

Eşel mobil kalktı, petrol şoku doğrudan pompaya
Asıl risk vergi artışından çok, petroldeki olası yükselişin nasıl yansıyacağında. Petrol ve kur dalgalanmalarının pompaya etkisini sınırlayan eşel mobil sistemi 1 Ekim itibarıyla sona erdi.

Hükümet bu sistemi, 28 Şubat’ta başlayan ABD-İsrail-İran savaşının ardından 5 Mart 2026'da yeniden devreye almıştı. Sistem artık yürürlükte olmadığı için Brent petroldeki yeni bir sıçramanın ÖTV indirimiyle dengelenmesi söz konusu değil.

Brent petrol 111 doları aştı
Uluslararası piyasalarda Brent petrolün varili 30 Ekim sabahı yüzde 0,7 artışla 111,57 dolara yükseldi. Yükselişte, Trump’ın İran’a yönelik olası saldırı seçenekleri hakkında bilgilendirildiğine dair haberler etkili oldu.

Reuters’ın aktardığına göre Brent’in aralık vadeli kontratı 116,08 dolara kadar çıktı. Bunda Hürmüz Boğazı’nda bir tankerin patlayıcı yüklü küçük bir tekneyle hedef alınması da rol oynadı.

3 Kasım’dan sonra ne olacak?
New York Times’ın haberine göre ABD ve İsrail, Amerikan ara seçimlerinden sonra uygulanmak üzere İran’a yönelik yeni saldırılar için somut planlar hazırladı. Muhtemel hedefler İran’ın enerji altyapısı, nükleer tesisleri ve füze-İHA cephanelikleri. Bazı yetkililer ise benzin fiyatlarını yükseltmemek için rafinerilerin hedef dışı bırakılabileceğini söyledi. Trump bu ayın başında seçimden önce saldırı yapmayacağına söz vermişti.

ABD bölgedeki askeri varlığını da artırıyor. Üçüncü uçak gemisi grubu USS Theodore Roosevelt, yaklaşık 10 bin ek asker ve 13. Deniz Piyade Seferi Birliği Kasım sonuna kadar Orta Doğu’ya konuşlandırılacak.

Yine de karar kesinleşmiş değil. Trump’ın bu ay İsrail’in çok günlük bir saldırı planını engellediği, son aylarda İran ve Husilere yönelik beş büyük operasyon önerisini reddettiği bildiriliyor.

İran’dan “Hürmüz” ve “9 ülke” tehdidi
Tahran’dan gelen açıklamalar gerilimin büyüyebileceğine işaret ediyor. Dini Lider’in danışmanı Muhammed Muhbir, İran’ın askeri üsleri ya da petrokimya tesisleri yeniden vurulursa “dokuz ülkeyi” hedef alacaklarını söyledi. Devrim Muhafızları sözcüsü de saldırıların yenilenmesi halinde Hürmüz Boğazı’ndaki denizaltı kablolarını tehdit etti.

İranlı yetkililer ayrıca Körfez’deki ABD bağlantılı veri merkezleri ile yapay zeka tesislerinin de olası hedefler arasında olabileceğini dile getirdi.

Türkiye’yi nasıl etkiler?
Hürmüz Boğazı, küresel petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20'sinin ve sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) ticaretinin beşte birinin geçtiği kritik bir nokta. TEPAV’ın değerlendirmesine göre krizin Türkiye’ye etkisi yalnızca akaryakıtla sınırlı değil. Petrokimya, gübre ve sanayi girdilerinde de tedarik riski oluşuyor.

Enerji düşünce kuruluşu Ember’in hesaplamasına göre savaşla yükselen fiyatlar, 2026 sonuna kadar Türkiye’nin petrol ithalat faturasını 7,7 milyar dolar, doğalgaz faturasını ise 6,4 milyar dolar artırabilir.

3 Kasım Türkiye için de kritik bir tarih. TÜİK aynı gün saat 10.00'da ekim ayı enflasyon rakamlarını açıklayacak. Enerji fiyatlarındaki her hareket, emekli ve memurun ocak zammını belirleyecek enflasyon hesabını da yakından ilgilendiriyor.