Milyonlarca stajyer ve çırağın uzun süredir beklediği emeklilik hakkı mücadelesinde Yargıtay tarafından verilen son karar, konuyu yeniden gündemin üst sıralarına taşıdı. TGRT Haber canlı yayınına konuk olan Sosyal Güvenlik Müşaviri ve Ekonomist Murat Bal ile Sosyal Güvenlik Uzmanı İsa Karakaş, kararın hukuki yansımalarını, sınırlarını ve staj ile çıraklık sigortası mağduriyetinin çözüm yollarını masaya yatırdı.
Milyonlarca stajyer ve çırak dikkat: Yargıtay'ın o kararı her şeyi değiştirebilir… İşte tek çözüm
Yargıtay'ın staj ve çıraklık sigortası hakkındaki son kararını değerlendiren uzmanlar Murat Bal ve İsa Karakaş, sorunun çözüm adresinin mahkemeler değil Meclis olduğunu vurguladı. Canlı yayında stajyer ve çırakların emeklilik mücadelesi ile temmuz maaş zamları ele alındı.
Kaynak: Diğer
Konuyu Tgrt’de dile getiren Murat Bal, Kırıkkale'de bir işletmede stajyer ve çırak olarak görev yapan bir vatandaşın, bu sürenin fiili çalışma sayılması ve uzun vadeli sigorta kollarının tescil edilmesi talebiyle açtığı davanın detaylarını paylaştı. İlk derece mahkemesi ve istinafın bu talebi kabul ettiğini, ancak Yargıtay’ın kararı usul yönünden bozduğunu belirten Bal, şu ifadeleri kullandı:
"Yargıtay kararı bozuyor ancak diyor ki; siz eksik inceleme yapmışsınız. Bu çalışan kişi eğer fiilen çalıştıysa, üretime katkıda bulunduysa o zaman bunun somut delillerle ispatı halinde kişinin uzun vade sigorta başlangıcının yapılması gerekir diyor.”
Kararın usulen bozulduğunu belirten Bal, "Eğer diyor bu kişinin fiili çalışmasını tespit edersen o zaman diyor bu tescili yap. Yani burada aslında bizim de yıllardır söylediğimiz şey gerçekleşiyor. Stajyer ve çıraklar zaten fiilen çalışıyorlar, üretime katkıda bulunuyorlar ve maaş alıyorlar" şeklinde konuştu.
Bu durumun konuyu hukuki süreçlere taşıyan staj ve çırak mağdurlarını ilgilendirdiğini belirten Bal, hizmet tespit davalarında işten çıkıştan itibaren uygulanan 5 yıllık hak düşürücü sürenin, aynı iş yerinde çalışmaya devam eden kişiler için zamanaşımı engeli oluşturmadığına da dikkat çekti.
Sosyal Güvenlik Uzmanı İsa Karakaş ise mevcut yasal mevzuat gereği yargı organlarından stajyer ve çıraklar lehine kesin bir sonuç alınamayacağını iddia etti. Birçok işletmenin maliyetleri düşürmek amacıyla bu kişileri işçi gibi çalıştırdığını savunan Karakaş, yasal olarak sadece iş kazası ve meslek hastalığını kapsayan kısa vadeli sigorta kollarının uygulandığını, emeklilik primlerinin ise yatırılmadığını hatırlattı. Karakaş, çözümün "eşitlik" ilkesi üzerinden aranması gerektiğini belirterek şöyle konuştu:
"Bu mücadelede doğru yolda ilerlemek önemli. Staj ve çırakların yol alacağı tek bir konu vardır. Eşitsizlik boyutuyla gitmeleri lazım. Masa başındaki avukata borçlanma hakkı verip ona erken emeklilik hakkı veriyorsan, sanayide yağın, mazotun içerisinde çalışan garibanın çocuğuna da aynı statüyü vereceksin. Tek çözüm hükümetin yasa çıkartmasıdır. SGK'nın yapacağı hiçbir şey yok. Yargı da bir şey yapamaz."
Murat Bal da geçmişte kendisi adına açtığı davayı kaybettiğini belirterek yargı, Anayasa Mahkemesi ve Kamu Denetçiliği Kurumunun bu doğrultuda çok sayıda aleyhte kararı olduğunu onayladı ve yasal düzenleme çağrısına destek verdi.