İskoçya'nın Glasgow şehrindeki iki müze, geçmişte yaşamış insanlara ait bedenlerin ziyaretçilere sunulma biçiminde değişikliğe gitti. Kararların alınmasında, hayatını kaybeden kişilerin bedenlerinin sergilenmesine onay verip vermediğinin bilinmemesi ve bu kalıntıların saygınlığının korunması yönündeki hassasiyetler etkili oldu.
Kelvingrove Müzesi, rahip Nekht'e ait mumyayı ziyaretçi alanından çıkardı. Aynı kapsamda, Mısır'daki Krallar Vadisi'nden elde edilen mumyalanmış bir erkek başı ile bir sağ el ve bir sağ ayak da artık sergilenmiyor. Nekht'in kalıntılarının 1923'te Glasgow'a bağışlandığı bilgisi paylaşıldı.
Hunterian Müzesi de Lady Shep-En-Hor ismiyle bilinen mumyalanmış bedeni ziyaretçilerin göremeyeceği şekilde örtme kararı aldı. Bunun için özel olarak hazırlanan bir kumaş kullanıldı. Kadına ait süslemeli tabut ise sergi alanındaki yerini koruyacak.
ICOM'UN YENİLENEN ETİK STANDARTLARI UYGULAMALARA YANSIDI
Her iki kurumun aldığı kararlar üzerinde, Uluslararası Müzeler Konseyi (ICOM) tarafından haziran ayında yenilenen etik ilkeler de etkili oldu. Bu standartlar, insan bedenlerinden geriye kalanların saygınlığının gözetilmesini ve söz konusu kalıntıların kökeniyle bağlantılı topluluklarla ortak çalışma yürütülmesini tavsiye ediyor.
Buna karşın yeni ilkeler, müzelerde bulunan tüm mumyaların ziyaretçilere gösterilmesinin durdurulmasını gerektirmiyor. Dolayısıyla İskoçya'daki kurumlar, kendi değerlendirmeleri çerçevesinde farklı sergileme yöntemleri uygulayabiliyor.
Kelvingrove ve Hunterian yetkilileri, ilgili ülkelerden ya da kurumlardan geri verme yönünde bir başvuru yapılması halinde kalıntıların iadesi konusunu ele alabileceklerini açıkladı.
Tartışmaların bir diğer boyutunu ise geçmişte yaşamış kişilerin yakınlarının ve sonraki kuşaklarının görüşleri oluşturuyor. Etik yaklaşım, yalnızca kişinin hayattayken sergilenmeye izin verip vermediğinin bilinmesini değil, soyundan gelenlerin değerlendirmelerinin de dikkate alınmasını öngörüyor. Bu çerçevede müzelerin, tarihî nesneleri ve insan bedenlerinden kalan parçaları sergileme anlayışlarını önceki uygulamaları da sorgulayarak gözden geçirmesi gerektiği yönündeki görüşler öne çıkıyor.
