Fil, gergedan ve kılıç dişli kaplan: 7,7 milyon yıl öncesine yolculuk

Kayseri’de Yamula Barajı kıyısında bulunan ve 7,5-7,7 milyon yıllık olduğu değerlendirilen fosillerin polimer kilden üretilen minyatürleri, Kayseri Büyükşehir Belediyesi'nin desteğiyle uzman antropologlar tarafından hazırlanan mini faunada sergilenecek.

Uzman Antropolog Ömer Dağ, fosillerin ait olduğu hayvanların minyatürlerini yaptıklarını belirterek, "4 filimiz, 2 gergedanımız, 1 zürafamız, 1 tane 3 toynaklı atımız, 1 tane boş boynuzlu grubuna ait günümüz antilobuna denk bir örnek, 1 tane de kılıç dişli kaplanımız mevcut" dedi.

Kocasinan ilçesinde çobanlık yapan Murat Adıyaman, 2017'de Taşhan Mahallesi'ndeki Yamula Barajı kıyısında kemik parçası buldu. Alınan numunelerdeki ilk incelemede, kemik parçalarının 6 ile 7,5 milyon yıl öncesine ait olduğu değerlendirildi.

2018'de Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü'nün izniyle bölgede kazı çalışması başlatıldı. Bugüne kadar çok sayıda farklı fosilin bulunduğu kentte, Kayseri Büyükşehir Belediyesi sponsorluğunda yapılan kazı çalışmalarından sonra ise 7,5 ile 7,7 milyon yıl arasında tarihlendirilen hayvan fosilleri için Kayseri Bilim Merkezi'nde laboratuvar aşaması başladı.

Fosillerin ait olduğu hayvanların minyatürlerini oluşturmak için uzman antropologlar çalışma başlattı. Polimer kilden şekil verilerek yapılan hayvan figürleri daha sonra 3D tarayıcılarla taranarak 3D yazıcılarla çoğaltılıyor ve boyanıyor. Boyama aşamasının ardından minyatürler, hazırlanan mini faunada sergilenecek. Böylece bulunan fosillerin yaşadıkları dönemde nasıl göründüğüne dair ziyaretçiler fikir edinebilecek.

Çalışmayı yürüten Uzman Antropolog Ömer Dağ, "Yamula Barajı’ndaki çalışmalarımız 2026 yılı itibarıyla devam etmektedir. Ama baraj suyu yükseldiği için bu sene çalışmalarımız biraz geç başladı. Geç başladığı için ekibi ikiye bölmek zorunda kaldık. Bir grup arazi çalışmasını gerçekleştirirken bir grup da laboratuvarda gerek ayaklandırma gerekse canlandırma işlemleri için çalışmaları devam ettiriyor. Biz burada 10 tane farklı o dönemde yaşamış canlıyı ayaklandırarak gerek morfolojik gerekse fiziksel olarak nasıl bir görüntüde olduğunu göstermek, gelen ziyaretçilerimizin merakını gidermek için bu canlandırmayı gerçekleştirdik. Mini faunanın içinde özellikle şuna dikkat ettik: 4 tane farklı fil türümüz var.

Bu farklı fil türünü, morfolojik olarak da uzmanı olmayan bir insan baktığı zaman fiziksel farklılıklarını gözlemleyebilecek. İki tane gergedanımız var. Bunun da fiziksel özelliklerini gözlemleyebilecekleri bir fiziksel farklılıkları mevcut. 4 farklı filimiz, 2 gergedanımız, 1 zürafamız, 1 tane 3 toynaklı atımız, 1 tane boş boynuzlu bovid grubuna ait günümüz antilobuna denk bir örnek, 1 tane de kılıç dişli kaplanımız mevcut" diye konuştu.

Minyatürlerin yapım aşamasını da anlatan Dağ, "Malzeme olarak polimer kil ile beraber heykeltıraş titizliğiyle arkadaşımız bunların resimlerine bakarak modelledi. Bu model sonucunda 3D tarayıcıyla biz bunu tarayarak 3D yazıcılarımızla çıkardık. Hatta bunun için tüm detayları gösteren reçine yazıcı var. Kayseri Büyükşehir Belediye Başkanımız sağ olsun, bize böyle bir yazıcı temin etti. Biz de o yazıcılardan bunları çıkararak gerekli boyamaları yapıldıktan, diyoraması oluşturulduktan sonra yerlerine koyacağız ve sergiye hazır hale gelecek. Şu anda yaşadığı dönemlerin canlandırılması yapılıyor. Hatta 2 tane fil örneğimiz ormanlık alanda, 2 tane fil örneğimiz açık alanda yaşıyor" ifadelerini kullandı.