Mars’ta yaşam tartışması alevlendi: Yeni bulgular NASA’yı heyecanlandırdı

Bilim insanları, NASA’nın Mars’ta tespit ettiği organik moleküllerin yaşam dışı bir süreçle açıklanmasının oldukça zor olduğunu belirtiyor.

Mars keşif aracı Curiosity, geçen yıl mart ayında Gale Krateri’ndeki Cumberland çamurtaşında gezegende şimdiye kadar saptanan en büyük organik molekülleri keşfetmişti. “Uzun zincirli alkanlar” olarak bilinen bu moleküller Dünya’da çoğunlukla biyolojik süreçlerle oluşsa da kimyasal reaksiyonlarla da üretilebiliyor.

Ancak Mars’taki yaklaşık 3,7 milyar yıllık bu moleküllerin hangi mekanizmayla ortaya çıktığı, yalnızca Curiosity verileriyle netleştirilememişti.

NASA’nın Goddard Uzay Uçuş Merkezi’nden Dr. Alexander Pavlov ve ekibi, moleküllerin göktaşı çarpması gibi biyolojik olmayan yollarla oluşma ihtimalini inceledi. Araştırmacılar, önce örneklerin geçmişte ne kadar uzun zincirli alkana sahip olduğunu belirlemeye çalıştı.

Gale Krateri’ndeki çamurtaşının yaklaşık 3,6 milyar yıl gömülü kaldığı ve 80 milyon yıl önce yüzeye çıktığı biliniyor. Yüzeye çıktıktan sonra kozmik radyasyona maruz kalan organik moleküller zamanla parçalanıyor. Ekip, laboratuvar radyasyon deneyleri, matematiksel modelleme ve Curiosity verilerini birleştirerek 80 milyon yıl önceki organik madde miktarını hesapladı.

Astrobiology dergisinde yayımlanan sonuçlara göre, o dönemdeki organik madde miktarı, bilinen biyolojik olmayan süreçlerle açıklanamayacak kadar yüksek.

Araştırmacılar hidrotermal süreçleri de değerlendirdi. Laboratuvar deneyleri bu yolla uzun zincirli moleküllerin oluşabileceğini gösterse de Cumberland çamurtaşının yüksek sıcaklıklara maruz kalmadığı anlaşıldı.

Buna rağmen bilim insanları Mars’ta kesin olarak yaşam olduğunu söylemek için henüz erken olduğunu vurguluyor. Perseverance aracının Jezero Krateri’nde keşfettiği ve mikroplara işaret edebileceği düşünülen “leopar desenli” kayalar da umut verse de, kesin sonuç için örneklerin Dünya’ya getirilmesi gerekiyor.

Yeni çalışmanın da Perseverance'tan sonraki en güçlü kanıtı sunduğu söylenebilir. Ancak araştırmacılar makalenin sonuç bölümünde şöyle yazıyor:

Astrobiyoloji alanındaki yerleşik normlara göre, Dünya dışında yaşamın kesin olarak tespit edilebilmesi için birden fazla kanıta ihtiyaç var.