Sağlık Bakanlığı’nın yenidoğan bebeklerde hayati tehlike yaratan kritik doğuştan kalp hastalıklarını erken teşhis etmek amacıyla başlattığı “Neonatal Kritik Doğuştan Kalp Hastalıkları Tarama Programı”nın ulusal tanıtım toplantısı, Ankara Etlik Şehir Hastanesi Kadın Doğum Hastanesi Safiye Ali Konferans Salonu’nda düzenlendi.
Sağlık Bakan Yardımcısı Okumuş tarih vererek duyurdu: Tüm hastanelerde zorunlu kalp taraması başlıyor…
Sağlık Bakanlığı, yenidoğanlarda ölümcül kritik kalp hastalıklarını erken yakalamak için nabız oksimetre taramasını başlatıyor. 1 Temmuz’dan itibaren tüm hastanelerde zorunlu olacak program sayesinde bebek ölümlerinin daha da düşürülmesi planlanıyor.
Toplantıda konuşan Bakan Yardımcısı Okumuş, tarama programlarının koruyucu halk sağlığı hizmetlerinin temel unsurlarından biri olduğunu vurguladı.
Toplantıda konuşan Bakan Yardımcısı Okumuş, tarama programlarının koruyucu halk sağlığı hizmetlerinin temel unsurlarından biri olduğunu vurguladı.
Okumuş, bu programlar sayesinde yalnızca hastalara erken tanı konulmadığını, aynı zamanda toplum sağlığının da korunduğunu belirtti.
Yenidoğan topuk kanı tarama programı ile 6 kalıtsal hastalığın tespit edilebildiğini aktaran Okumuş, bunların fenilketonüri, hipotiroidi, biyotinidaz eksikliği, kistik fibrozis, konjenital adrenal hiperplazi ve Spinal Musküler Atrofi (SMA) olduğunu söyledi.
Gelişimsel kalça çıkığı tarama programı sayesinde, ileride kalça eklemi ve iskelet sisteminde ciddi sorunlara neden olabilecek doğumsal veya gelişimsel kalça çıkığının erken teşhis edildiğini, basit tedavilerle çocukların sağlıklı bir yaşam sürebildiğini ifade etti.
Yenidoğan işitme taraması ile işitme kaybının erken saptandığını, böylece dil ve bilişsel gelişimin desteklendiğini kaydeden Okumuş, görme taramasının da benzer amaçla yapıldığını, ayrıca yenidoğan dönemi dışında evlilik öncesi SMA ve talasemi taşıyıcılığı taramalarının devam ettiğini belirtti.
"Bilimsel olarak yararı ispatlanmış bir tarama yöntemidir"
Okumuş, ülkelerin sağlık sisteminin gücünü yansıtan en önemli göstergelerden birinin dünya çapında kabul gören bebek ölüm hızı olduğunu hatırlattı.
Sağlık Bakanlığı’nın son 20 yılda uyguladığı politikalar, düzenlemeler, tarama ve takip programları sayesinde 5 yaş altı çocuk ölüm hızının binde 40’lardan 10,9’a, bebek ölüm hızının binde 31,5’ten 8,9’a düştüğünü paylaşan Okumuş, 2000’li yılların başında binde 17 olan yenidoğan ölüm hızının nitelikli yenidoğan bakım hizmetleri sayesinde 5,6’ya gerilediğini açıkladı.
Okumuş, bazı hastalıkların gebelikte ultrasonla tespit edilebildiğini ancak bunun her zaman mümkün olmadığını belirterek şöyle devam etti: "Bugün tanıtımını yaptığımız nabız oksimetre taraması, gebelikte tanı konulamayan ve doğumdan sonra erken dönemde belirti vermeyen kritik doğumsal kalp hastalıklarının taburcu edilmeden önce erken dönemde saptanması amacıyla geliştirilmiş, bilimsel olarak yararı ispatlanmış bir tarama yöntemidir.
Bu yüzden biz, bu bebeklerin erken dönemde semptom vermeyen daha sonra ciddi sıkıntılara hatta ölüme neden olabilen kritik konjenital kalp hastalıklarının taraması için bugünden itibaren uygulamaya başlayacağız. 1 Temmuz itibarıyla da ülkemiz genelindeki tüm kamu, özel ve üniversite hastanelerinde zorunlu olacak kritik doğuştan kalp hastalıkları tarama programını başlatıyoruz."
Taramanın bebeğin konforunu etkileyecek herhangi bir işlem gerektirmediğini vurgulayan Okumuş, "Bebeğe hiçbir şekilde zarar vermiyoruz, bebeğin konforunu bozmuyoruz. Bebeğin canını yakmıyoruz. Sadece bir nabız oksimetre cihazıyla yapılan bir tarama testi bu. Uygulaması son derece basit sonuçları da oldukça etkileyici." dedi.
Kamu Hastaneleri Genel Müdürü Hakan Usta, Kamu Hastaneleri Genel Müdürlüğü’nün projeye başından beri destek verdiğini ve bundan sonra uygulayıcı olacağını belirtti.
Halk Sağlığı Genel Müdürü Muhammed Emin Demirkol ise Neonatal Kritik Doğuştan Kalp Hastalıkları Tarama Programı’nın yenidoğan sağlığı için çok önemli bir adım olduğunu ifade etti.
Tanıtım etkinliğinde tarama programının ilk uygulaması, Sağlık Bakan Yardımcısı Nurullah Okumuş’un öncülüğünde yapıldı.
Programa Ankara İl Sağlık Müdürü Ali Niyazi Kurtcebe ile Türk Neonatoloji Derneği Başkanı Prof. Dr. Esin Koç da katıldı.