Türkiye'nin sosyal güvenlik sistemi, artan hayat pahalılığı ve adaletsizlik iddiaları nedeniyle eleştirilerin odağında yer alıyor. Emeklilerin geçim sıkıntısı çektiği bu dönemde, Ankara kulislerinde konuşulan "ihtiyaç odaklı" modele tepkiler ise geliyor.
Emekli maaşları değişecek: SGK uzmanı İsa Karakaş, Ankara kulisine sert çıktı
Sosyal Güvenlik Uzmanı İsa Karakaş, "Sosyal yardıma dayalı yama istemiyoruz" diyen emeklilerin adil bir prim-maaş dengesi beklediğini belirterek, kulislerde konuşulan "maaş odaklı" sistemden "gelir ve ihtiyaç odaklı" sisteme sert tepki gösterdi.
Sosyal Güvenlik Uzmanı İsa Karakaş, Türkiye gazetesinde kaleme aldığı yazısında sistemin tıkanıklık noktalarını ve çözüm arayışlarını mercek altına aldı.
Sistemin dengesinin bozulduğunu vurgulayan Karakaş, özellikle prim ödeme gün sayısı ile alınan maaş arasındaki dengesizliğe dikkat çekti. 3 bin 600 gün prim ödeyen ile 9 bin gün prim ödeyen Bağ-Kur'lunun aynı maaşı aldığı sistemin, çalışanların prim ödeme motivasyonunu yok ettiğini belirtti.
Karakaş, "Sistem, 'Az prim öde, devlet tamamlasın' diyerek çok çalışan ve yüksek prim ödeyenleri cezalandırıyor" ifadelerini kullandı.
Hükümetin yıllardır uyguladığı "Hazine desteği" modelinin sınırlarına ulaşıldığını aktaran Uzman isim, rakamlarla durumu şu şekilde özetledi:
2019’da 800 bin kişiyi kapsayan destekler, bugün 5 milyon kişiye ulaştı. Ancak bu durum, ne hazineye yük olan bütçeyi ne de düşük maaşla geçinmeye çalışan emekliyi memnun etti.
Ankara kulislerinde 2026 yılı itibarıyla konuşulan yeni modelin konuşuluyor. Maaşlarda, "Maaş odaklı" sistem yerine "gelir ve ihtiyaç odaklı" sisteme geçişin hedeflendiği iddialarına, emekliler arasında huzursuzluk yarattığını aktaran Karakaş, emeklilerin ömür boyu ödedikleri primlerin karşılığını almak yerine, devletten "sosyal yardım" almayı reddettiğinin altını çizdi.
Emeklilik sisteminin bir "geçindirme" değil, bir "hak teslimi" mekanizması olması gerektiğini vurgulayan İsa Karakaş, "Gerçek bir emeklilik reformu; sosyal yardımla değil ancak adil bir külfet-nimet (prim-maaş) dengesiyle olur!" diyerek sözlerini noktaladı.