Da Vinci’nin yarım kalan düşünden 520 bin kişilik "vicdan seline": Galata Köprüsü’nün sırları

İnsanlık İttifakı ile Milli İrade Platformu öncülüğünde, Filistin'deki katliamın durdurulması amacıyla 400'ü aşkın sivil toplum kuruluşunun desteğiyle düzenlenen "Sinmiyoruz, susmuyoruz, Filistin'i unutmuyoruz" mitingi kapsamında, sabah namazında camilerde bir araya gelen yüz binlerce kişi kortejler halinde Galata Köprüsü'ne yürümeye başladı.

Türkiye Gençlik Vakfı (TÜGVA) öncülüğünde gerçekleştirilen eyleme katılan vatandaşlar, Ayasofya-i Kebir Cami-i Şerifi başta olmak üzere Sultanahmet, Fatih, Süleymaniye ve Eminönü Yeni Cami'de sabah namazını kıldıktan sonra cami önlerinde toplandı. Daha sonra gruplar halinde Galata Köprüsü'ne doğru yürüyüşe geçti.

Toplanma noktalarından Ayasofya-i Kebir Cami-i Şerifi'ne yoğun katılım sağlandı. Sabah namazını burada kılan on binlerce kişi Galata Köprüsü'ne yöneldi.

Ellerinde Türk ve Filistin bayrakları taşıyan, Gazze'ye destek için kefiye takan vatandaşlar, sık sık tekbir getirerek "İstanbul'dan Gazze'ye direnişe bin selam", "Nehirden denize özgür Filistin" sloganları attı. Süleymaniye Camisi'nde de namaz sonrası bayraklarla yürüyüş başladı.

"Filistin için adalet, dünya için vicdan" pankartı eşliğinde ilerleyen kalabalık, zaman zaman tekbir getirip "Yaşasın küresel intifada", "Katil İsrail Filistin'den defol" sloganları haykırdı.

AKP İstanbul İl Başkanı Abdullah Özdemir, İlim Yayma Vakfı Mütevelli Heyeti Başkanı Bilal Erdoğan, ÖNDER İmam Hatipliler Derneği Başkanı Abdullah Ceylan, bazı milletvekilleri, belediye başkanları ve protokol üyeleri sabah namazını Karaköy Arap Camisi'nde kıldıktan sonra halkla birlikte Galata Köprüsü'ne yürüdü.

Yürüyüş sırasında basın mensuplarına konuşan Bilal Erdoğan, yeni yıla Filistin için dua ederek girdiklerini, yılın ilk sabahında camilerde buluşup hayır duaları yapmanın büyük manevi güç olduğunu ve milletin buna inandığını belirtti.

Erdoğan, "Bir taraftan Filistin'deki mazlumlar için dua ediyoruz. Bir taraftan şehitlerimizi anıyoruz elbette. Öbür taraftan da '2026 yılı bütün milletimiz için, Filistinli mazlumlar için hayırlar getirsin' diye birlikte dua ediyoruz. Bütün katılanlara, bu dualara el açanlara ve destek verenlere çok teşekkür ediyoruz." dedi.

Bilal Erdoğan, "Her geçen sene, bir önceki seneye göre daha geniş katılımla, ortak müştereklerimizin ne denli güçlü olduğunu milletçe hissettiğimiz bir sabah olduğunu hissediyoruz. Onun için de çok mutluyuz. İnşallah Rabbim bu milletin bu duruşunu bizlere göz aydınlığı olarak bu sene nasip eder, Filistinli kardeşlerimize özgürlük olarak nasip eder, Kudüs'ün özgürlüğünü bizlere nasip eder." diye konuştu.

ÖNDER Genel Başkanı Ceylan yaptığı açıklamada, yeni yılın ilk sabahında Galata Köprüsü'nde yüz binlerle büyük bir mesaj verdiklerini ve seslerini yükselttiklerini ifade etti.

Buraya büyük bir vicdan seli aktığını vurgulayan Ceylan, "İsrail'in zulmünün, zalimlerin bu vicdan selinin önünde durması mümkün değil. 2026, Allah'ın izniyle dünyanın en büyük kanser hücresi olan siyonizmin biteceği yıl olacak. Buna inanıyoruz. Gazze'deki mazlumların ahı artık arşı aştı. Zulüm her yana yayıldı ve tüm dünya insanları, vicdan sahipleri ayağa kalktılar." ifadelerini kullandı.

Ceylan, "Bugün sadece Türkiye'de, İstanbul'da yüz binler Galata'ya akıyorlar ama dünyanın dört bir yanında yeniden hareketlilik başlayacaktır ve 2026 Allah'ın izniyle adalet ve merhamet temelli bir dünyanın kurulduğu yepyeni bir yıl olacak bizler için." şeklinde konuştu.

Kortejler ve bireysel katılımlarla Galata Köprüsü'ne ulaşan vatandaşlar, polis kontrolünden geçirilerek alana alındı. Çeşitli yardım kuruluşları tarafından katılımcılara simit, çay ve çorba ikram edildi.

Öte yandan, polis ekipleri köprü ve cami çevrelerinde yoğun güvenlik tedbirleri aldı.

MİTİNG TARİHÇESİ

Galata Köprüsü'nde düzenlenen Filistin'e destek yürüyüşleri, özellikle 7 Ekim 2023'ten bu yana Gazze'deki saldırıların yoğunlaşmasıyla geleneksel hale geldi.

Her yıl 1 Ocak sabahı, yeni yılın ilk gününde sabah namazı sonrası gerçekleştirilen bu eylemler, Türkiye'de Filistin dayanışmasının sembolik bir ifadesi oldu.

Eylemler, Türkiye Gençlik Vakfı (TÜGVA) öncülüğünde, İnsanlık İttifakı ve Milli İrade Platformu çatısı altında 400'ü aşkın sivil toplum kuruluşunun katılımıyla organize ediliyor.

Katılımcılar Ayasofya, Sultanahmet, Süleymaniye, Yeni Cami, Fatih Camii gibi tarihi camilerde sabah namazı kıldıktan sonra kortejler halinde Galata Köprüsü'ne yürüyor.

Slogan genellikle "Sinmiyoruz, susmuyoruz, Filistin'i unutmuyoruz" olarak belirleniyor ve Türk-Filistin bayrakları, kefiyeler, tekbirler eşliğinde Gazze'ye destek mesajı veriliyor.

2024 (1 Ocak): İlk büyük organizasyonlardan biri olarak kayıtlara geçti; "Dünyayı uyandırıyoruz", "Dün Ayasofya, bugün Emevi, yarın Aksa" gibi sloganlarla yüz binlerce kişi katıldı.

2025 (1 Ocak): Katılım daha da arttı; önceki yıla atıfla devam eden gelenek vurgusu yapıldı ve 250 binin üzerinde kişi toplandı.

2026 (1 Ocak): Üçüncü kez düzenlendi; bu yıl katılım rekor seviyede (bazı kaynaklara göre 520 bin kişi) gerçekleşti. Bilal Erdoğan gibi isimlerin aktif katılımı ve dualarla yeni yıla Filistin için başlama vurgusu öne çıktı. Eylem, her yıl daha geniş kitlelerle büyüyerek "vicdan seli" olarak nitelendirildi.

Bu yürüyüşler, sadece Türkiye'de değil, dünyada Filistin dayanışmasının güçlü bir simgesi haline geldi ve her yıl artan katılımıyla geleneksel bir yeni yıl ritüeli oldu. Amaç, Gazze'deki zulme dikkat çekmek ve uluslararası kamuoyunu harekete geçirmek.

TARİHÇE

Haliç üzerinde köprü fikri çok eskiye dayanır:

• II. Bayezid döneminde Leonardo da Vinci ve Michelangelo'dan proje istendi, ancak gerçekleştirilmedi (da Vinci'nin tasarımı 2001'de Norveç'te yapıldı).

• İlk modern köprü 1845'te Sultan Abdülmecid'in annesi Bezmialem Valide Sultan tarafından ahşap olarak yaptırıldı (Cisr-i Cedit).

• Bu köprü 1863'te yenilendi, 1875'te demirden yeni bir versiyon yapıldı.

• 1912'de Alman MAN firması tarafından çelik konstrüksiyonlu dördüncü köprü inşa edildi (466-480 m uzunluk, 25 m genişlik); bu "Tarihi Galata Köprüsü" olarak bilinir ve 80 yıl hizmet verdi.

• 1992'de çıkan yangında ağır hasar gördü, onarılarak Balat-Hasköy arasına taşındı.

• Günümüzdeki beşinci köprü, 1987-1994 arasında STFA tarafından inşa edildi ve Aralık 1994'te hizmete açıldı.

KAÇ RESTORASYON/YENİLEME GÖRDÜ?

Galata Köprüsü konumunda toplam 5 farklı köprü inşa edildi (tamamen yeni yapımlar veya büyük yenilemeler):

1. 1845 (ahşap)

2. 1863/1875 (yenilemelerle ikinci/third)

3. 1912 (dördüncü, tarihi olan)

4. 1994 (beşinci, güncel)

Bazı kaynaklar 1845'ten beri 4-5 kez yenilendiğini belirtir; esasen konumda 5. köprüdür. Tarihi köprü (1912) yangın sonrası restore edilip taşındı, güncel köprüde 2023'te büyük bakım/yenileme çalışması yapıldı (29 yıl sonra ilk kapsamlı).

GENEL BİLGİLER

• Uzunluk: 490 metre

• Genişlik: 42 metre (açılır kısım 80 metre)

• Tip: Baskül köprü (ortası açılır-kapanır, gemilere yol verir)

• Taşıt: Her yönde 3 şerit araç yolu + tramvay hattı + yaya yolları

• Özellikler: Alt katında balık restoranları, üstünde balıkçılarla ünlü; İstanbul'un "iki kültürü bağlayan" sembolü olarak görülür.

GALATA KÖPRÜSÜ'NDE YAŞANAN ÖNEMLİ OLAYLAR

Galata Köprüsü, İstanbul'un Haliç'i bağlayan ikonik yapısı olarak yüzyıllardır tarihi olaylara sahne olmuştur. Hem inşaat ve yıkım süreçleri hem de sosyal/politik eylemler açısından zengin bir geçmişe sahiptir.

TARİHİ İNŞAAT VE YIKIM OLAYLARI

• 1845: İlk Modern Köprü: Sultan Abdülmecid'in annesi Bezmialem Valide Sultan tarafından ahşap olarak yaptırılan ilk köprü (Cisr-i Cedit), Haliç'in iki yakasını modern anlamda birleştirdi.

İŞTE MİTİNGLE İLGİLİ BİRBİRİNDEN İLGİNÇ FOTOĞRAF KARELERİ;