Türkiye’de kayısı üretimi, bu yıl zirai don nedeniyle büyük darbe aldı. TÜİK’in 2025 bitkisel üretim tahminine göre, kayısı üretimi geçen yıla kıyasla yüzde 65 azaldı. Özellikle Malatya, Elazığ, Sivas ve Kahramanmaraş gibi üretim merkezlerinde yaşanan don, taze kayısı arzını ciddi şekilde düşürdü.
Taze kayısı pazar ve marketlerde kilosu 100 TL'den satılırken, kuru kayısının fiyatı adeta altınla yarışıyor. Malatya’da bile kuru kayısı kilosu 800 TL'den başlıyor, Bursa ve diğer şehirlerde ise bin TL bandında alıcı buluyor. İnternet alışveriş sitelerinde fiyatlar bin doları aşıyor. Dört kilo kuru kayısı, bir gram altına eşdeğer hale geldi.
Bursa Nilüfer’deki bir şarküteri işletmecisi Fatih Karagöz, “Zirai don kayısı üretimini vurdu, yeterli ürün gelmiyor. Kuru kayısıya talep düşük, çünkü taze kayısı daha uygun fiyatlı” dedi. Uzmanlar, fiyat artışının sadece arz eksikliğinden değil, ihracat talebinin yüksekliğinden de kaynaklandığını belirtiyor. Türkiye, dünya kuru kayısı üretiminin yaklaşık yüzde 70’ini karşılıyor, ancak iç piyasada fiyatlar vatandaşın cebini zorluyor.
KAYISININ FAYDALARI
Kayısı, sağlık açısından tam bir şifa deposu. Antioksidanlar, lif, vitamin ve minerallerle dolu olan kayısı, kolon kanserinden korunmada etkili. İçerisindeki potasyum, C vitamini ve lif, kalp krizine karşı koruyucu kalkan oluşturuyor.
Potasyum eksikliği sinir sistemi, kalp ritmi ve böbrek fonksiyonlarını olumsuz etkilerken, kayısı bu dengeyi sağlıyor. Flavonoidler ve antioksidanlar sayesinde oksidatif stresi azaltarak kalp sağlığını destekliyor.
Göz sağlığı için de vazgeçilmez olan kayısı, A, C ve E vitaminleriyle gözleri güçlendiriyor. Uzmanlar, cilt sağlığına katkıda bulunarak yaşlanmayı geciktirdiğini vurguluyor. Dört adet taze kayısı 68 kalori, 2,5 gram lif ve zengin vitamin-mineral içeriğiyle ideal bir ara öğün.
Kabızlık sorunu yaşayanlar için ise bağırsakları çalıştıran lif içeriğiyle doğal bir çözüm sunuyor. Demir açısından zengin olan kuru kayısı, anemi tedavisinde destekleyici rol oynuyor, kan kalitesini artırarak halsizlik ve baş dönmesi gibi sorunları hafifletiyor.
GÜNDE 3 ADET YETİYOR
Diyetisyenler, kayısının yoğurt veya kefirle tüketildiğinde hem tok tutucu hem de tatlı krizlerine karşı etkili olduğunu söylüyor. Kahvaltılarda peynir ve yeşillikle birlikte tüketildiğinde dengeli bir öğün oluşturuyor. Ancak porsiyon kontrolü önemli; uzmanlar günde 3-4 adet kayısı öneriyor.
