Kahverengi yumurta tarih oluyor: Marketler beyaz yumurtaya geçti

Market alışverişlerinde sıkça karşılaştığımız ‘beyaz mı kahverengi yumurta mı?’ ikilemi sona eriyor. Bir dönem daha doğal olduğu düşüncesiyle tercih edilen kahverengi yumurtalar, artan üretim maliyetleri ve değişen hayvancılık standartları nedeniyle yerini beyaz yumurtalara bırakıyor. Sektör temsilcileri, önümüzdeki beş yıl içinde kahverengi yumurtanın piyasadan tamamen silinebileceğini öngörürken, bu dönüşümün arkasında tüketici alışkanlıklarından çok üretim ekonomisi bulunuyor.

Beyaz ve kahverengi yumurta arasında besin değeri açısından bir fark olmasa da beyaz yumurtlayan tavukların daha az yemle daha fazla yumurta üretmesi, daha uzun süre verimli kalması ve lojistikte daha az fire vermesi üreticiler için büyük avantaj sağlıyor. Hayvan refahı, tedarik sürekliliği ve maliyet avantajlarının birleşmesiyle beyaz yumurta perakende zincirlerinde tek seçenek haline gelirken, bir dönem pazarın hâkimi olan kahverengi yumurtanın payı yüzde 30’lara kadar geriledi.

Hollanda basınından De Telegraaf gazetesinin Salı günü yayımladığı habere göre, Alman tüketicilerin beyaz yumurtaya olan talebi, Hollanda’daki yumurta pazarını da doğrudan etkiliyor. Alman Yumurta Üreticileri Birliği Başkanı Henner Schönecke, beyaz yumurta veren tavukların daha uzun yaşadığını ve daha verimli olduğunu belirtti.

Tarım ekonomisi uzmanı Peter van Horne’a göre, beyaz yumurtaların raflardan kahverengi yumurtaların yerini alması ekonomik açıdan kaçınılmaz. Van Horne, Hollanda’da üretilen yumurtaların yaklaşık yüzde 50’sinin Almanya’ya ihraç edildiğini hatırlatarak, “Almanlar için yumurtanın rengi önemli değil. Yaklaşık yüzde 9 daha ucuz olması yeterli,” dedi.

Van Horne ayrıca Hollandalı tüketicilerin de zamanla daha ucuz yumurtalara yöneleceğini ifade etti. “Bazı tüketiciler kahverengi yumurtaların daha doğal ya da hayvan dostu olduğunu düşünüyor. Ancak bu algı, geçmişte serbest dolaşan tavukların kahverengi, kafes tavuklarının ise beyaz yumurta vermesinden kaynaklanıyor,” diye konuştu.

Beyaz yumurta veren tavuklar, daha küçük ve hafif olacak şekilde yetiştiriliyor. Bu tavuklar 18 ayda ortalama 450 yumurta üretirken, kahverengi yumurta veren tavuklarda bu sayı yaklaşık 380’de kalıyor. Daha az yem tüketmeleri sayesinde karbon salımı da daha düşük oluyor.

Uzmanlara göre beyaz tavuklar aynı zamanda daha az agresif davranışlar sergiliyor ve bu durum hayvan refahını artırıyor. Van Horne, “Kahverengi yumurtaların beyaz yumurtalara göre üstün olduğunu gösteren tek bir neden bile bulamıyorum,” dedi.

Hollanda’daki Lidl marketleri, çevre dostu üretim yapan Kipster firmasından beyaz yumurta satarken, ülkenin en büyük süpermarket zinciri Albert Heijn de ağırlıklı olarak beyaz yumurta satıyor. Albert Heijn, sera gazı emisyonlarını 2018’e kıyasla yüzde 45 azaltma hedefi doğrultusunda gelecekte yalnızca beyaz yumurta satacağını açıkladı.