EV SAHİBİ VE KİRACILAR İÇİN YENİ DÖNEM
Milyonlarca ev sahibi ve kiracıyı yakından ilgilendiren kira sözleşmelerinde yeni bir döneme geçilmesi için çalışmalar sürüyor.
Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından devreye alınan sistemle kira sözleşmeleri e-Devlet üzerinden hazırlanabilirken, Bakanlık bütün kira sözleşmelerinin e-Devlet üzerinden yapılmasını zorunlu hale getirecek çalışma da yürütüyor.
İLK ADIM 2024’TE ATILDI
Kira sözleşmelerinin e-Devlet üzerinden güvenilir şekilde hazırlanmasına yönelik hizmetin ilk aşaması 4 Kasım 2024 tarihinde vatandaşların kullanımına açıldı.
Sistemle birlikte taşınmaz sahibi gerçek kişiler, e-Devlet Kapısı'ndaki “Kira Sözleşmesi İşlemleri” bölümünden sözleşme hazırlayabiliyor. Hazırlanan sözleşme kiracı ve varsa kefil tarafından elektronik ortamda onaylanabiliyor.
EMLAK DANIŞMANLARI DA SİSTEME GİRDİ
Uygulamanın ikinci aşaması ise 9 Mayıs 2025 tarihinde hayata geçirildi.
Bu aşamayla emlak danışmanları ve yetkilendirilmiş kişilere de sözleşme hazırlama ve hazırlanan sözleşmeyi taşınmaz sahibi veya hissedar, kiracı ve varsa kefilin onayına sunma imkanı sağlandı.
HATALAR İÇİN 15 GÜN SÜRE
Kullanıcıların talepleri doğrultusunda sisteme “Hata Düzeltme” ve “Güncelleme” fonksiyonları da eklendi.
Onaylanan sözleşmelerde yazım, rakam veya bilgi girişinden kaynaklanan maddi yanlışlıklar 15 gün içerisinde düzeltilebiliyor.
“Güncelle” özelliğiyle tarafların iletişim bilgileri, kira tutarı ve kira ödemesine ilişkin bilgiler de güncel tutulabiliyor.
BARKODLU BELGE OLUŞTURULUYOR
e-Devlet üzerinden gerçekleştirilen işlemlerin ardından kira sözleşmesi için zaman damgalı ve barkodlu belge oluşturulabiliyor.
Belgenin doğruluğu da e-Devlet Kapısı üzerinden kontrol edilebiliyor. Bakanlık, sistemin kapsamını genişleterek bütün kira sözleşmelerinin e-Devlet üzerinden yapılmasını zorunlu hale getirmek için çalışmalarını sürdürüyor.
“BEN BÖYLE ANLAŞMAMIŞTIM” TARTIŞMALARINA KARŞI KAYIT
Tüketici Hakları Derneği Genel Başkanı Ergün Kılıç, düzenlemenin ev sahibi ile kiracı arasındaki ilişkilerin daha güvenli ve şeffaf hale gelmesi açısından önemli olduğunu söyledi.
Kılıç, kira bedeli, depozito, ödeme tarihi ile sözleşmenin başlangıç ve bitiş tarihi gibi önemli bilgilerin kayıt altına alınacağını belirterek bunun sözleşme sonrasında ortaya çıkabilecek “Ben böyle anlaşmamıştım” veya “Sözleşmede böyle yazmıyordu” şeklindeki tartışmaların önüne geçilmesini kolaylaştıracağını ifade etti.
“YALNIZCA ELEKTRONİK SÖZLEŞME YETERLİ DEĞİL”
Kılıç, uygulamanın ev sahipleri ile kiracılar arasındaki anlaşmazlıklarda anahtar rol oynayabileceğine dikkat çekti. Sistemin aynı zamanda kira gelirlerinin devlet tarafından daha sağlıklı takip edilmesine ve vergi kayıplarının azaltılmasına katkı sağlayacağını belirtti.
Ancak yalnızca elektronik sözleşme hazırlanmasının yeterli olmayacağını vurgulayan Kılıç, sözleşmede belirtilen kira bedeli ile gerçekte ödenen tutarın farklı olup olmadığının da denetlenmesi gerektiğini söyledi.
KİRA VERİLERİ İÇİN ÖNEMLİ ÇAĞRI
Kılıç, sistemden elde edilecek verilerin yalnızca vergi takibi amacıyla kullanılmaması gerektiğinin de altını çizdi.
Bu verilerin Türkiye’nin konut ve kira sorunlarının doğru şekilde anlaşılması ve kalıcı çözümler geliştirilmesi amacıyla da değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
KİRACI VE EV SAHİBİ AÇISINDAN NE DEĞİŞECEK?
Kılıç’a göre elektronik sözleşme, kiracılar açısından bakım, onarım, aidat ve depozito gibi şartların belgelenmesini sağlayarak güvence oluşturacak.
Ev sahipleri açısından ise sözleşmeden doğan hak ve sorumlulukların korunmasına katkı sağlayacak.
Kılıç ayrıca emlak danışmanlarının görev sınırlarının iyi belirlenmesi gerektiğini vurgulayarak yeni sistemin vatandaş açısından ek bürokrasi veya ek maliyet oluşturmaması gerektiğini ifade etti.
YAŞLILAR VE KİŞİSEL VERİLER İÇİN UYARI
Kılıç, e-Devlet kullanımında güçlük yaşayan vatandaşların da unutulmaması gerektiğini belirtti. Özellikle yaşlıların işlemlerini kolaylıkla gerçekleştirebilmesi için gerekli teknik desteğin sağlanmasını isteyen Kılıç, kişisel verilerin de titizlikle korunması gerektiğinin altını çizdi.
e-Devlet üzerinden kira sözleşmesi yapılmasını doğru bir adım olarak değerlendiren Kılıç, asıl önemli noktanın yalnızca sözleşmenin dijital hale getirilmesi olmadığını belirtti. Kira ilişkisinde adaletin, güvenin ve şeffaflığın sağlanması ile hem ev sahibinin hem de kiracının haklarının korunması gerektiğini vurguladı.