BYD’nin kararı Manisalıları şoke etti: “Kendileri kaybetti, onların BYD’si varsa bizim de…”

Çin merkezli küresel otomotiv devi BYD’nin, Manisa'da hayata geçirmeyi öngördüğü yaklaşık 1 milyar dolar bütçeli dev üretim tesisi projesini durdurma kararı alması bölgede farklı yorumlara neden oldu. Yatırım sürecinin duraksamasının ardından gelen "askıya alma" açıklaması, kent sakinleri ve yerel temsilciler tarafından çok yönlü olarak ele alınıyor.

BYD Başkan Yardımcısı Stella Li tarafından Londra'da yapılan açıklamaya göre şirket, Türkiye’deki fabrika kurulum faaliyetlerini tamamen durdurdu ve üretime geçiş için yeni bir takvim belirlemedi. Küresel operasyonlarında öncelik sırasını değiştiren firmanın, şu an için birinci önceliğini Macaristan’daki yatırımlarına verdiği öğrenildi.

Öngörülen takvimin gerisinde kalınması sebebiyle Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı nezdinde de yasal süreçlerin başladığı belirtilirken, bakanlık kaynakları firma ile imzalanan yatırım anlaşmasının, yükümlülüklerin ve sunulan teminatların yasal geçerliliğini koruduğunu bildirdi.

Yatırım planının durdurulması, Manisa'daki sivil toplum kuruluşu temsilcileri ve esnaf arasında farklı bakış açılarıyla değerlendirildi. Dernek başkanı ve esnaf Savcı Özyolcu, projenin kentte heyecanla beklendiğini ve geçmişte bir "Çin Mahallesi" kurulmasının bile gündeme geldiğini belirterek şunları söyledi:

“Manisa'ya gelmemeleri kendilerinin büyük kaybı olarak değerlendiriyorum. Elbette Manisa'da da işsizlik olayı var fakat bu sadece geçici bir süreliğine etkiler. Daha önceden de Volkswagen gelecekti, gelmedi bir kaybımız olmadı. Ben buradan devlet büyüklerimiz bir çağrıda bulunmak istiyorum.

Çin'in BYD'si varsa bizim de TOGG'umuz var. İki büyük otomobil firmasının analizcileri Manisa'yı bu yatırıma uygun gördüler. Bizim dışarıdan yatırım bekleyeceğimize kendi yerli otomobil firmamız TOGG burayı kullanabilir. Hem Çinliler ile muhatap olmayız hem de Volkswagen'in kaprislerini çekmeyiz"

Köşe yazarı İbrahim Akbalık Manisa'nın güçlü sanayi altyapısına dikkat çekti. “Organize sanayi bölgemizde çok sayıda Türkiye çapında, dünya çapında fabrikalarımız var. Söz konusu firma da Manisa'ya yatırımı yapmak için gelip burada bazı girişimlerde bulundu. Hatta bildiğim kadarıyla şirket de kurdular.

Manisa herhangi bir şey kaybetmez. Manisa her zaman için kazanır. Liman şehri olan İzmir'e, Çandarlı'ya yakın olmasından dolayı, verimli arazilerinden olmasından dolayı, işçi potansiyelinin çok olmasından dolayı Manisa'ya her zaman için yatırımı yapmak için sıraya giren firmalar olur. Bu firmalar BYD olur, Volkswagen olur, başkası olur hiç önemli değil. Kazanan her zaman Manisa olur. Kaybeden o yatırımı yapmayacak olan veya Manisa'ya fake atan firma kaybeder diye düşünüyorum" dedi.

Esnaf Yusuf Aydın da kararın üzüntü verici olduğunu ve kent için bir kayıp niteliği taşıdığını dile getirdi. “Manisa'ya çok şey kaybettirdiğini düşünüyorum. Daha önceden de Volkswagen'le böyle bir anlaşmalar vardı. İptal edildi ve arkasından BYD geldi. Devletimiz bu konuda daha hassas olması gerekiyor.

Ben bir şeyler duydum. Sosyal medya üzerinden çok emin değilim ama BYD'den yüzde 47 vergi talep edilmiş. Onlar da bu kadarını veremeyiz diye çekildiklerini okudum. Oradaki arazi yine böyle bir otomobil fabrikasına tahsis edilirse çok güzel olur. Manisa'nın daha büyük sanayilere sanayileşmeye ihtiyacı var. Manisa'da çok ciddi işsizlik var şu anda. Buna paralel olarak da vatandaşların aldığı maaşların oranları da düştü ve yüzde 80'ni artık asgari ücret geçiniyor. Geçinmek zorunda kalıyor" diye konuştu.

Manisa'nın Yunusemre ilçesi Akgedik bölgesinde yer alan yaklaşık 1,6 milyon metrekarelik dev arazide, bugüne kadar herhangi bir şantiye kurulumu, temel kazısı veya dikey inşaat faaliyetinin başlamadığı gözlendi. Yapılan ilk anlaşma kapsamında Çinli üretici BYD; Manisa'da elektrikli ve şarj edilebilir hibrit araç üretimi yapacak 1 milyar dolar değerinde bir fabrika ve Ar-Ge merkezi kurmayı, yıllık 150 bin adet araç üretimi gerçekleştirmeyi ve bölgede yaklaşık 5 bin kişiye doğrudan istihdam sağlamayı taahhüt etmişti.